Sygn. akt IV U 1129/14
Dnia 10 lipca 2015r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący |
SSO Katarzyna Antoniak |
Protokolant |
stażysta Renata Olędzka |
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2015r. w S.
odwołania A. Ł.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
z dnia 30 września 2014 r. Nr (...)
w sprawie A. Ł.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
o prawo do emerytury
I. zmienia zaskarżoną decyzję i ustala prawo A. Ł. do emerytury od 1 września 2014r.,
II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na rzecz A. Ł. kwotę 60,00 (sześćdziesiąt) zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.
Sygn. akt: IV U 1129/14 UZASADNIENIE
Decyzją z 30 września 2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., działając na podstawie art.184 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze odmówił A. Ł. prawa do emerytury wskazując, że ubezpieczona nie udowodniła, iż do dnia 1 stycznia 1999r. osiągnęła 20-letni okres ubezpieczenia. Organ rentowy podniósł, że udowodniony okres ubezpieczenia wynosi 19 lat, 9 miesięcy i 5 dni, z czego okresy składkowe wynoszą 19 lat, 3 miesiące i 12 dni, a okresy nieskładkowe 5 miesięcy i 23 dni. Nadto organ rentowy wskazał, że do okresu ubezpieczenia nie zaliczono okresy pracy ubezpieczonej w gospodarstwie rolnym od 2 września 1975r. do 30 września 1977r. z uwagi na nieścisłości w zeznaniach świadków co do wymiaru czasu pracy w gospodarstwie oraz niewskazanie przez świadków powierzchni gospodarstwa.
Odwołanie od w/w decyzji złożyła A. Ł. wnosząc o jej zmianę i ustalenie jej prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołania wskazała m.in., że do okresu ubezpieczenia zaliczyć należy okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Fakt jej pracy w gospodarstwie potwierdzili świadkowie, a to że nie podali powierzchni gospodarstwa, nie podważa ich zeznań (odwołanie k.1).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.2-3).
Sąd ustalił, co następuje:
Ubezpieczona A. Ł. w dniu 1 września 2014r. ukończyła 55-ty rok życia. W dniu 5 września 2014r. wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem o ustalenie prawa do emerytury (wniosek o emeryturę z 5 września 2014r. k.1 akt emerytalnych). Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że na dzień 1 stycznia 1999r. ubezpieczona udowodniła staż ubezpieczeniowy w wymiarze 19 lat, 9 miesięcy i 5 dni, w tym 19 lat, 3 miesiące i 12 dni okresów składkowych oraz 5 miesięcy i 23 dni okresów nieskładkowych. Ponadto organ rentowy ustalił, że do dnia 1 stycznia 1999r. ubezpieczona osiągnęła staż pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 15 lat i 9 miesięcy z tytułu zatrudnienia w (...) Spółdzielni Pracy (...) w W. (świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z 31 sierpnia 1993r. k.16 akt emerytalnych).
Z uwagi na brak wymaganego ustawą stażu ubezpieczenia decyzją z 30 września 2014r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej przyznania emerytury (decyzja z 30 września 2014r. k.23 akt emerytalnych).
Ubezpieczona urodziła się w dniu (...) w miejscowości K. gmina G. powiat W.. Rodzice ubezpieczonej J. i F. małż. Ł. w latach 70-tych XX wieku byli właścicielami gospodarstwa rolnego położonego na terenie wsi G. o powierzchni 11,49 ha. Własność tego gospodarstwa nabyli w trybie ustawy z 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (zaświadczenie Starostwa Powiatowego w W. z 20 sierpnia 2014r. k.11 akt emerytalnych). Ubezpieczona od urodzenia mieszkała z rodzicami na terenie powyższego gospodarstwa (zaświadczenie o zameldowaniu k.10 akt emerytalnych). Po ukończeniu szkoły podstawowej, od września 1974r. ubezpieczona kontynuowała naukę w (...) Szkole Zawodowej w W., gdzie uczyła się zawodu tkacza maszynowo-ręcznego. Szkołę tę ukończyła w dniu 18 czerwca 1977r. (świadectwo ukończenia (...) Szkoły Zawodowej k.19 akt emerytalnych). Od ukończenia 16. roku życia – w dniu 1 września 1975r. do podjęcia pierwszej pracy zawodowej w dniu 1 października 1977r., ubezpieczona łączyła naukę w szkole zawodowej z pracą w gospodarstwie rolnym rodziców. Na posiadanych gruntach uprawiane było zboże, ziemniaki, buraki cukrowe. W gospodarstwie hodowane były krowy w ilości około 6 sztuk plus cielaki, trzoda chlewna w ilości około 10 do 15 sztuk jednocześnie. Był koń wykorzystywany do prac polowych. Odległość ze wsi K. do W., gdzie uczyła się ubezpieczona wynosi około 18 km. Ubezpieczona dojeżdżała do szkoły autobusem co trwało około pół godziny w jedna stronę. Zajęcia odbywały się w godzinach od 8 do 14. Przed godziną 15 ubezpieczona była już w domu. Rodzice ubezpieczonej w ograniczonym zakresie pracowali w przedmiotowym gospodarstwie rolnym. Ojciec ubezpieczonej był inwalidą wojennym, a jej matka chorowała na serce. W związku z tym szereg codziennych obowiązków w gospodarstwie spadał na ubezpieczoną i jej braci. Ubezpieczona ma brata bliźniaka i drugiego o 2 lata starszego brata, a także o 9 lat młodszą siostrę. Rano przed wyjazdem do szkoły ubezpieczona zajmowała się dojeniem krów, co zabierało jej co najmniej godzinę czasu. Po powrocie ze szkoły, od godziny 15 - 16 kontynuowała pracę w gospodarstwie. Brała udział w wieczornym obrządku – przygotowaniu paszy dla zwierząt, karmieniu i pojeniu zwierząt, dojeniu krów, a także wykonywała inne potrzebne w danej chwili prace w gospodarstwie. W okresie zimowym dochodziły prace związane z młóceniem. Łącznie w ciągu dnia praca ta zabierała ubezpieczonej ponad 4 godziny dziennie. W okresie prac polowych – sianokosy, żniwa, wykopki i w dni wolne od zajęć w szkole, w tym we wszystkie wakacje, praca w gospodarstwie rolnym zabierała ubezpieczonej znacznie więcej czasu - nawet kilkanaście godzin na dobę. Gospodarstwo nie było zmechanizowane , większość prac była wykonywana ręcznie (zeznania świadków: U. W. k.10 – nagranie od minuty 18 do 24, M. W. k.10-10v – nagranie od minuty 24 do 28, T. T. k.10v – nagranie od minuty 28 do 34 oraz zeznania ubezpieczonej k.10v - nagranie od minuty 35 do 38 i k.9v - nagranie od minuty 3 do 14).
Ubezpieczona nie przystąpiła do otwartego funduszu emerytalnego (raport z analizy konta k.17 akt emerytalnych).
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie A. Ł. podlegało uwzględnieniu.
Zgodnie z art.184 ust.1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.z 2009r. Nr 153, poz.1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego przewidzianego w art.32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy ,tj. w dniu 1 stycznia 1999r. osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz osiągnęli okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.27 ustawy, a także nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W myśl przywołanego wyżej art.32 ust.1 i 4 ustawy pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, a w myśl przywołanego wyżej art.27 ustawy wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynosi co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Zgodnie z §4 ust.1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A załącznika do rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury w w/w wieku jeżeli ma wymagany okres zatrudnienia (co najmniej 25 lat mężczyzna), w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Ponadto zgodnie z §2 ust.1 przedmiotowego rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.
Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało zbadania, czy ubezpieczona spełnia przesłankę wymaganego okresu ubezpieczenia w wymiarze 20 lat. Poza sporem pozostawało bowiem, że ubezpieczona osiągnęła wymagany ustawą wiek oraz spełniła przesłankę co najmniej 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczona podnosiła, że do okresu ubezpieczenia powinien być zaliczony okres jej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od ukończenia 16. roku życia ,tj. od 1 września 1975r. do chwili podjęcia pracy zawodowej w dniu 1 października 1977r. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało słuszność twierdzeń ubezpieczonej. Poza sporem pozostaje, że nauka w szkole zawodowej w W. wymagała od ubezpieczonej dojazdów do szkoły i z powrotem. Jednakże odległość dzieląca K. od W. ,tj. 18 km nie jest odległością, która nie pozwalałaby ubezpieczonej na dojeżdżanie do szkoły i stale wykonywanie pracy w gospodarstwie rolnym. Ze spójnych i logicznych zeznań ubezpieczonej wynika, że do szkoły i ze szkoły dojeżdżała autobusem, co zważywszy na odległość zabierało jej łącznie około 1 godzinę dziennie. Ubezpieczona uczyła się w szkole zawodowej, a w tego rodzaju szkole ilość materiału do nauki w domu, czy ilość pisemnych prac domowych jest i z pewnością była w rozpatrywanym okresie znacznie mniejsza niż w przypadku uczniów liceum, czy choćby technikum. Ze spójnych i logicznych zeznań świadków – dawnych i zarazem obecnych (...), a także ze spójnych zeznań ubezpieczonej wynika, że w okresie nauki w szkole zawodowej ubezpieczona codziennie w wymiarze co najmniej 4 godziny dziennie pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców. Pracę tę rozpoczynała wcześnie rano - przed wyjazdem do szkoły, kiedy to doiła krowy i kontynuowała ją po powrocie ze szkoły aż do godzin wieczornych. Mając na uwadze wielkość gospodarstwa rolnego – ponad 11 ha nie można mieć wątpliwości, że praca ubezpieczonej miała istotne znaczenie dla funkcjonowania tego gospodarstwa, tym bardziej, że jak ustalono, rodzice ubezpieczonej z uwagi na stan zdrowia w ograniczonym zakresie pracowali w tym gospodarstwie. Wobec powyższego zgodnie z art.10 ust.1 pkt 3 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Sąd uznał, że okres pracy ubezpieczonej w gospodarstwie rolnym od 1 września 1975r. do 30 września 1977r., podlega doliczeniu do okresu wymaganego do emerytury, sprawiając że ubezpieczona legitymuje się wymaganym co najmniej 20-letnim okresem ubezpieczenia.
Mając na uwadze całokształt przedstawionych okoliczności na podstawie art.477 14§2 kpc Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że A. Ł. przysługuje prawo do emerytury od 1 września 2014r. ,tj. od ukończenia przez ubezpieczoną 55. roku życia.
O kosztach procesu orzeczono na podstawie art.98§1 i 3 kpc zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu