Sygn. akt II Cz 117/13
Dnia 24 stycznia 2013 roku
Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy
Przewodniczący: SSO Sławomir Krajewski
po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym
w sprawie z powództwa R. Z.
przeciwko (...) Bank S.A w W.
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności
na skutek zażalenia powoda
na pkt. 1 i 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Gryficach z dnia 17 września 2012 roku, w sprawie o sygn. akt IC 693/12
postanawia:
zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że:
I. w punkcie 1 zwolnić - powoda od kosztów sądowych w całości,
II. w punkcie 2 ustanowić dla powoda adwokata z urzędu.
Postanowieniem z dnia 17 września 2012 roku Sąd Rejonowy w Gryficach:
1. zwolnił powoda R. Z. od kosztów sądowych – opłaty od pozwu ponad 50 zł,
2.
oddalił wniosek powoda R. Z. o ustanowienie pełnomocnika
z urzędu,
Orzekając w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych sąd miał na uwadze, iż wnioskodawca ma stałe źródło dochodu w postaci renty chorobowej. Ponadto ma zapewnione warunki mieszkaniowe, ponieważ jest właścicielem mieszkania. Do niezbędnych kosztów utrzymania sąd zaliczył opłatę za mieszkanie, prąd i leki. Sąd dodał, że skoro powód uzyskuje tak małe dochody w postaci renty chorobowej nie powinien zadłużać się nadmiernie, tak aby ciężaru tego zadłużenia nie ponosili podatnicy. Sąd dostrzegł, że o ile powód nie był w chwili zaciągania zobowiązań ubezwłasnowolniony całkowicie, nie może się on powoływać na taką możliwość, przy składaniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie bowiem czynności prawne dokonane przez osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie należy uznać za nieważne. Tymczasem opłata sądowa jest kosztem, którego pierwszeństwo nie jest dalsze aniżeli obowiązek uiszczenia kredytu, chociażby hipotecznego. Ponadto powód, zdaniem sądu nie wykazał wszystkich swoich dochodów, gdyż z oświadczenia majątkowego wynika, iż wydaje on więcej aniżeli uzyskuje dochodu. Oświadczenie powoda nie jest zatem wiarygodne. W ocenie sądu wnioskodawca mógł, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania dokonać oszczędności w wysokości 50 zł w celu zainicjowania postępowania sądowego.
Rozważając natomiast kwestę potrzeby ustanowienia w sprawie adwokata lub radcy prawnego z urzędu Sąd nie podzielił stanowiska wnioskodawcy, iż nie jest on w stanie sam wykazywać przed sądem swoich racji. W tym zakresie wskazał, że wnioskodawca występował wielokrotnie przed tutejszym Sądem. W wielu sprawach sąd ustanawiał dla powoda pełnomocnika z urzędu, jednakże R. Z. zawsze indywidualnie występował przed sądem i przedstawiał swoje stanowisko zarówno ustnie, jak i pisemnie. Zdaniem sądu powód nie jest osobą nieporadną, o czym świadczy aktualny stan przygotowania pism kierowanych do sądu. Nie wykazuje potrzeby wyręczenia przy podejmowaniu decyzji czy dokonywaniu czynności w toku postępowania. R. Z. nie jest również osobą obłożnie chorą czy fizycznie niesprawną, co skutkowałoby koniecznością zastępowania powoda. W tym stanie rzeczy, Sąd orzekł, jak w pkt II stancji postanowienia.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód i wniósł o jego zmianę, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości oraz zmianę postanowienia w punktach 2.
Wskazał, że w redakcji zaś składanych przez niego pism pomagają mu osoby trzecie, gdyż niniejsza sprawa jest dla niego skomplikowana pod względem prawnym. Ponadto ze względu na stan zdrowia powoda, ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu, jest w ocenie żalącego, niezbędne.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie okazało się zasadnym.
Przedłożone przez powoda oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazuje, że ten nie jest w stanie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie ponieść kosztów sądowych w jakiejkolwiek części.
Zważyć tu zwłaszcza należy na okoliczności niskich dochodów miesięcznych powoda i prowadzenia przez niego jednoosobowego gospodarstwa domowego, gdzie trudniej osiągnąć oszczędności w miesięcznych wydatkach i wreszcie orzeczony u niego znaczny stopień niepełnosprawności.
Uzasadnione było także ustanowienie dla powoda pełnomocnika z urzędu. Treść pozwu i pism procesowych powoda wskazuje, że jest on osobą nieporadną, za czym dodatkowo przemawia treść dołączonych do pozwu dokumentów, w tym wyżej opisanych.
Stąd zasadnym jest reprezentowania w sprawie powoda przez pełnomocnika zawodowego i w konsekwencji uwzględnienie aktualnie analizowanego wniosku.
Reasumując, na podstawie art. 386 § 1 kpc, w zw. z art. 397 § 2 kpc, orzeczono jak w sentencji.
Zarządzenia:
- odnotować (nk), zakreślić,
- odpisy postanowienia doręczyć stronom,
- zwrócić akta sprawy SR.