Sygn. akt VIII Gz 416/16
Dnia 2 lutego 2017 r.
Sąd Okręgowy w Szczecinie, VIII Wydział Gospodarczy,
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Patrycja Baranowska
Sędziowie: SO Natalia Pawłowska-Grzelczak
SR del. Anna Górnik (spr.)
po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2017 roku w Szczecinie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa J. B.
przeciwko (...) spółce akcyjnej w S.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 21 września 2016 r., sygn. akt X GC 1621/16,
postanawia:
zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 2. w ten sposób, że zwraca powodowi J. B. kwotę 238 (dwustu trzydziestu ośmiu) złotych tytułem opłaty od pozwu.
SSO N. Pawłowska-Grzelczak SSO P. Baranowska SSR del. A. Górnik
Pozwem z dnia 18 maja 2016 r. powód J. B. domagał się zasądzenia od pozwanej (...) spółki akcyjnej z siedzibą w S. kwoty 4.746,02 zł wraz z odsetkami. Wyjaśnił, iż roszczenie wywodzi z umowy cesji zawartej z M. W., której przysługiwała wierzytelność do sprawcy szkody komunikacyjnej ubezpieczonego przez pozwaną w ramach obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
W sprawie został wydany nakaz zapłaty, od którego pozwana wniosła sprzeciw, wnosząc o oddalenie powództwa w całości.
Pismem procesowym z dnia 4 sierpnia 2016 r. powód poinformował, iż strony w dniu 26 lipca 2016 r. zawarły ugodę pozasądową co do przedmiotu sporu, w związku z czym cofa pozew, zrzekając się roszczenia. Jednocześnie wniósł o umorzenie postępowania i zwrot uiszczonej opłaty od pozwu w kwocie 238 zł.
Postanowieniem z dnia 21 września 2016 r. Sąd Rejonowy postanowił umorzyć postępowanie w sprawie (pkt 1 sentencji) oraz zwrócić powodowi J. B. kwotę 119 zł tytułem połowy opłaty od pozwu (pkt 2 sentencji).
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił, iż po wydaniu nakazu zapłaty i po zaskarżeniu go sprzeciwem pełnomocnik powódki pismem z dnia 4 sierpnia 2016 r. cofnął powództwo ze zrzeczeniem się roszczenia. Powodem cofnięcia była zapłata po wytoczeniu powództwa. Jednocześnie, przytaczając przepisy art. 203 oraz art. 355 k.p.c. Sąd I instancji stwierdził, iż nie zachodziły podstawy stwierdzenia niedopuszczalności cofnięcie pozwu, a postępowanie należało umorzyć.
Nadto, powołując się na art. 79 ust. 1 lit. a u.k.s.c., Sąd I instancji wskazał, iż sprawa rozpoznawana była w postępowaniu uproszczonym i należna oraz pobrana opłata wyniosła 238 zł, więc należało zwrócić powodowi kwotę 119 zł.
Na powyższe postanowienie powód wniósł zażalenie, zaskarżając je w części dotyczącej zwrotu połowy opłaty od pozwu oraz wnosząc o zmianę tegoż postanowienia poprzez zwrócenie powodowi całej uiszczonej opłaty od pozwu.
Powód zarzucił naruszenie przez Sąd I instancji art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. h u.k.s.c. poprzez jego niezastosowanie i zwrócenie powodowi połowy uiszczonej opłaty od pozwu, podczas gdy postępowanie zakończyło się zawarciem ugody przed rozpoczęciem rozprawy, co uzasadnia zwrot całej opłaty pozwu. W uzasadnieniu wyjaśnił, iż cofnięcie pozwu w sprawie nastąpiło z uwagi na zawarcie przez stron procesu ugody pozasądowej, która została zawarta przed rozpoczęciem rozprawy, co jego zdaniem uzasadnia zwrot całej uiszczonej opłaty od pozwu.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zaskarżone przez powoda postanowienie Sądu I instancji w zakresie zwrotu uiszczonej przez niego opłaty sądowej zostało oparte na normie wynikającej z art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 623 ze zm.; dalej: u.k.s.c.). Przepis powyższy stanowi, iż sąd z urzędu zwraca stronie połowę uiszczonej opłaty od pisma wszczynającego postępowanie w pierwszej instancji oraz zarzutów od nakazu zapłaty, jeżeli postępowanie w pierwszej instancji zakończyło się zawarciem ugody sądowej po rozpoczęciu rozprawy. Sąd I instancji przyjął, iż cofnięcie przez powoda wniesionego pozwu było motywowane zapłata dokonaną przez stronę pozwaną po wniesieniu przez nią sprzeciwu od nakazu zapłaty.
W złożonym przez powoda zażaleniu został sformułowany zarzut oparty na art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. h u.k.s.c. Zgodnie z tymże przepisem sąd z urzędu zwraca stronie całą uiszczoną opłatę od pisma wszczynającego postępowanie w pierwszej instancji oraz zarzutów od nakazu zapłaty, jeżeli postępowanie zakończyło się zawarciem ugody przed rozpoczęciem rozprawy przed sądem pierwszej instancji. Należy przy tym podkreślić, iż ów przepis nie rozróżnia ugody zawartej w toku postępowania przez sądem (ugody sądowej) od ugody zawartej przez strony poza postępowaniem (ugody pozasądowej). W związku z powyższym w ocenie Sądu zwrot całej uiszczonej opłaty od pozwu powinien nastąpić w przypadku zakończenia postępowania zarówno na skutek zawarcia ugody sądowej, jak i cofnięcia pozwu w związku z zawarciem ugody pozasądowej. Argumentem – poza przedstawionymi kwestiami językowymi – przemawiającym za trafnością takiej wykładni jest odwołanie się do uzasadnienia ustawy wprowadzającej powyższy przepis (lit. h). W uzasadnieniu projektu wskazano bowiem, iż „proponuje się dokonywanie zwrotu całości opłaty sądowej, jeżeli do zawarcia ugody dojdzie na wstępnym etapie postępowania. Premiowana będzie sytuacja, gdy do zawarcia ugody (zarówno ugody sądowej, jak i przed mediatorem) dojdzie przed przystąpieniem przez sąd do merytorycznego rozpoznania sprawy. Zwrot całej opłaty od pozwu uzależniony byłby od momentu zawarcia ugody. Gdy do zawarcia ugody dojdzie na dalszym etapie postępowania, stosowane będą przepisy dotychczasowe.”( zob. uzasadnienie druku sejmowego nr 3432, http://(...)
W niniejszej sprawie, jak wynika z pisma procesowego powoda zawierającego oświadczenie o cofnięciu pozwu, przyczyną złożenia oświadczenia o cofnięciu pozwu było zawarcie przez strony procesu ugody pozasądowej, której treść powód złożył do akt postępowania. Co przy tym istotne, pismo zawierające oświadczenie o cofnięciu pozwu zostało przez powoda złożone do akt tuż po wniesieniu przez pozwaną sprzeciwu od nakazu zapłaty. W okresie pomiędzy wpływem sprzeciwu od nakazu zapłaty a wpływem pisma powoda co do cofnięcia pozwu Sąd I instancji nie zdołał podjąć jakichkolwiek czynności procesowych, bowiem pierwsza czynność Sądu I instancji po wpływie pisma powoda w dniu 9 sierpnia 2016 r. nastąpiła w dniu 16 września 2016 r. Zauważyć przy tym należy, iż w niniejszej sprawie rozprawa przed Sądem I instancji jeszcze nie zdołała się rozpocząć, gdyż w związku z pismem powoda w przedmiocie cofnięcia pozwu Sąd I instancji wydał postanowienie o umorzeniu postępowania.
W powyższych okolicznościach Sąd zważył, iż zażalenie powoda zasługiwało na uwzględnienie, gdyż w istocie Sąd I instancji winien zastosować normę wynikającą z art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. h u.k.s.c. i postanowić o zwrocie na rzecz powoda całej uiszczonej przez niego opłaty od pozwu, tj. kwoty 238 zł.
Mając powyższe na względzie Sąd postanowił na podstawie art. 397 § 2 k.p.c. w zw. z art. 386 § 1 k.p.c. zmienić zaskarżone przez powoda postanowienie (punkt 2 sentencji postanowienia Sądu I instancji) poprzez zwrócenie powodowi całej uiszczonej przez niego opłaty sądowej od pozwu (238 zł) zamiast jej połowy (119 zł).
SSO N. Pawłowska-Grzelczak SSO P. Baranowska SSR del. A. Górnik
Sygn. akt VIII Gz 416/16
ZARZĄDZENIA:
1. (...)
2. (...)
3. (...)
(...)
(...)
4. (...) (...) (...)
S., (...)