Sygn. akt VI U 882/18
Dnia 22 maja 2018 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Janusz Madej
Protokolant sekretarka Katarzyna Słaba
po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2018 r. w Bydgoszczy na rozprawie
odwołania: T. K.
od decyzji : Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z dnia 20 lutego 2018 r., znak: (...)
w sprawie: T. K.
przeciwko: Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
o emeryturę
I zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonej T. K. prawo do emerytury rolniczej od dnia 22 grudnia 2017r.,
II nie stwierdza odpowiedzialności Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
Na oryginale właściwy podpis.
Sygn.akt VIU 882/18
Decyzją z dnia 20 lutego 2018 roku Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego po rozpoznaniu wniosku T. K. z dnia 29 grudnia 2017 roku odmówił wnioskodawczyni prawa do emerytury rolniczej na podstawie przepisów Ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników, tekst jednolity Dziennik Ustaw z 2017 roku pozycja 2336. W uzasadnieniu tej decyzji rolniczy organ rentowy wskazał, iż zgodnie z artykułem 19-tym ustępem 2-gim Ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników wcześniejsza emerytura l..., rolnicza przysługuje ubezpieczonemu rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek 55-ciu lat, podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 30-tu lat z uwzględnieniem artykułu 20-go Ustawy i zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Organ rentowy wskazał przy tym, że z uwagi na to, że ubezpieczona udowodniła tylko 28 lat 2 miesiące i 21 dni ubezpieczenia emerytalno-rentowego to jest okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 1 lipca 1981 roku do 31 grudnia 1988 roku oraz w gospodarstwie rolnym własnym od 1 kwietnia 1997 roku do 21 grudnia 2017 roku brak podstaw do przyznania wcześniejszej emerytury. Organ rentowy podał także, iż do emerytury rolniczej nie doliczono okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 3 grudnia 1900 sie..., 77 roku do 30 czerwca 1981 roku, bowiem ubezpieczona usz..., uczęszczała wtedy do szkoły w systemie dziennym i nie spełniła w związku z tym warunków do uznania za domownika rolnika. Odwołanie od tej decyzji wniosła ubezpieczona domagając się jej zmiany i przyznania prawa do wcześniejszej emerytury rolniczej. W uzasadnieniu swego stanowiska procesowego ubezpieczona podnosiła, że brakuje jej niecałe 2 lata do okresu, który uprawniałby ją do przyznania świadczenia. Realia dzieci rolników w tamtych czasach były takie, że dziecko uczyło się i pracowało w gospodarstwie rolnym na miarę swoich sił i możliwości i nie byłą to okazjonalna pomoc rodzicom w obejściu, w polu. Ubezpieczona podnosiła, że do szkoły zasadniczej a później do technikum uczęszczała w S., które było oddalone tylko o 5 kilometrów od gospodarstwa rolnego. Dojeżdżała do szkoły rowerem a niekiedy autobusem. Przed wyjazdem do szkoły razem z rodzicami pracowała przy zwierzętach gospodarskich przygotowując karmę, a po szkole wykonywał to, co było w danej chwili do zrobienia. Ponadto ubezpieczona podnosiła, że pracowała w polu, w obejściu, a gospodarstwo jej rodziców J. i L. G. [
f 00:04:05.928] było duże, miało 24 i pół hektara, więc trzeba było pracować i nikt nie zwracał uwagi na to, że dopiero późnym wieczorem siadało się do nauki, bo praca w gospodarstwie była najważniejsza. Ubezpieczona podnosiła, ze nie miała wolnych wakacji, ferii czy wolnych sobót, bo nie mieli wolnego także jej rodzice, a swoje dorosłe życie związała właśnie z gospodarstwem rolnym rodziców, w którym mieszka od urodzenia i na którym pracowała sama a później z mężem. Ubezpieczona w odwołaniu dom..., wnosiła o dopuszczenie dowodów z zeznań świadków H. Ł. i H. J., którzy byli jej najbliższymi sąsiadami i podkreślała także ubezpieczona, że całe swoje dziecięce i dorosłe życie poświęciła pracy na roli. Organ rentowy wnosił w odpowiedzi na odwołanie o oddalenie odwołania powołując się na argumentację przedstawioną uprzednio w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazując, że umowa dzierżawy gospodarstwa rolnego z..., zawarta została 22 grudnia 2017 roku przez ubezpieczoną jako wydzierżawiającą i zarejestrowana w tej samej dacie. Sąd Okręgowy ustalił i rozważył, co następuje. Ubezpieczona T. K. urodzona (...) przej..., 16 lat ukończyła (...) 55 lat (...)roku. W dniu (...) roku złożyła ona w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziale Regionalnym w B. wniosek o emeryturę rolniczą uprzednio wydzierżawiając własne gospodarstwo rolne w dniu 22 grudnia 2017 roku. Powyższe okoliczności nie były między stronami sporne i Sąd ustalił je na podstawie dowodów z dokumentów zebranych w aktach organu rentowego. Spór w niniejszej sprawie dotyczył tego, czy okres od ukończenia przez ubezpieczoną 16 roku życia czyli od (...)roku do ukończenia nauki w technikum 30 czerwca 1981 roku ubezpieczona pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców. W orzecznictwie Sądu Najwyższego za utrwalony uznaje się sta..., za utrwalone uznaje się stanowisko zgodnie z którym praca w gospodarstwie rolnym rodziców może zostać zaliczona jeżeli wymiar czasu pracy wynosi minimum 4 godziny dziennie. Na podstawie dowodów z przesłuchania świadków H. J. i H. Ł. oraz dowodu z przesłuchania ubezpieczonej Sąd Okręgowy ustalił, iż rodzice..., jak również na podstawie dowodów z dokumentów zebranych w aktach or..., rolniczego organu rentowego Sąd Okręgowy ustalił, iż rodzice ubezpieczonej J. i L. G. w spornym okresie posiadali gospodarstwo rolne o powierzchni 24,24 hektara, w którym było 15 sztuk dojnych krów, był jałówki, byki jak również około 50 sztuk trzody chlewnej. W gospodarstwie tym uprawiane były ziemniaki, zboża i buraki na karmę dla zwierząt. W okresie, którego spór dotyczył, ubezpieczona uczęszczała do zawodowej szkoły rolniczej w sy..., w S., a następnie do technikum rolniczego, które ukończyła. Zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do dokonania ustalenia, iż przed rozpoczęciem zajęć szkolnych ubezpieczona pracowała co najmniej jedną godzinę przy obrządku i dojeniu zwierząt, a po pracy..., po zakończeniu zajęć szkolnych pracowała co najmniej5 godzin dziennie, a czasami okres ten znacznie się wydłużał w okresach żniw i zbiorów płodów rolnych. Ubezpieczona pracowała po szkole przy przygotowywaniu karmy dla zwierząt, przy pracach polowych, przy oczyszczaniu pomieszczeń, w których zwierzęta przebywały. Jej starszy brat przebywał już wtedy w B., gdyż pobierał naukę w szkole w B., mieszkał w internacie i w istocie rzeczy oprócz matki, która także musiała zajmować się dziećmi do pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia nadawała się tylko ubezpieczona pomagając ojcu. Ponadto ojciec ubezpieczonej przez część spornego okresu chorował. Zmarł w 1984 roku na raka żołądka. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był spójny. Świadkowie zgodnie potwierdzali, że ubezpieczona pracowała. Dowodem z prawa jazdy wykazała także posiadanie uprawnień do prowadzenia ciągnika już od 1978 roku, chociaż zasadnicze jej obowiązki dotyczyły pracy niezmechanizowanej tylko fizycznej w gospodarstwie rolnym rodziców, które następnie ubezpieczona po śmierci matki przejęła i prowadziła wraz z mężem. Dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego Sąd Okręgowy wskazywa..., wskazuje na to, że jego moc i wiarygodność były na tyle znaczne, że pozwalały na doliczenie spornego okresu do niespornego stażu ubezpieczeniowego ubezpieczonej 3 lata 6 miesięcy i 2 dni doliczone do 28 lat 2 miesięcy i 21 dni wskazanych w zaskarżonej decyzji dawały łącznie 31 lat 8 miesięcy i 23 dni ubezpieczenia rolniczego w rozumieniu artykułu emerytalno-rentowego wraz z okresami wskazanymi w artykule 20-tym ustępie 1-wszym punkcie 1-wszym i 2-gim. W związku z tym podkreślić należy do..., przy..., przy analizie roszczenia ubezpieczonej o emeryturę, że zgodnie z artykułem 19-tym ustępem 2-gim Ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników, tekst jednolity Dziennik Ustaw z dwa..., z 2017 roku, pozycja 2336, że emerytura rolnicza przysługuje także ubezpieczonemu rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: po pierwsze, osiągnął wiek 55 lat jeżeli jest kobietą albo 60 lat jeżeli jest mężczyzną, po drugie, podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 30 lat i po trzecie, zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Ubezpieczona jak wskazuje materiał dowodowy spełniła wszystkie te trzy konieczne warunki nabycia prawa do świadczenia. Przy czym sporny okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców podlegał zaliczeniu do stażu emerytalno-rentowego zgodnie z unormowaniem artykułu 28-go ustępu 1-wszego punktu 2-go Ustawy. Ubezpieczona spełniła zatem wszystkie warunki konieczne do nabycia prawa do dochodzonego świadczenia emerytalnego sześćdziesią..., przepraszam, 55 lat ukończyła (...), posiadała u..., okres ubezpieczenia rolniczego emerytalno-rentowego przekraczający 30 lat, a w dniu 22 grudnia 2017 roku spełniła ostatnią z wymaganych przesłanek nabycia prawa do dochodzonego świadczenia zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej wydzierżawiając własne gospodarstwo rolne. Dlatego na podstawie artykułu 477 ze znaczkiem 14 paragraf 1-wszy Kodeksu postępowania cywilnego Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury od dnia spełniania ostatniej przesłanki nabycia..., koniecznej do nabycia tego prawa. W punkcie 2-gim wyroku Sąd nie stwierdził odpowiedzialności rolniczego organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji o której mowa w artykule 118-tym ustęp 1a Ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych stosowanego w dro..., na podstawie odesłania przewidzianego w Ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników. Istotne dla rozstrzygnięcie sporu okoliczności ustalane były bowiem dopiero w postępowaniu sądowym na podstawie dowodów z zeznań świadków, które, którzy nie mogli być..., które nie mogły być przeprowadzone w postępowaniu administracyjnym a lakoniczne oświadczenia świadków pisemne nie mogły zastąpić dowodów z ich przesłuchania i przesłuchania ubezpieczonej, dlatego nie było podstaw do stwierdzenia odpowiedzialności organu, o którym mowa, o której mowa w powołanym przepisie prawa materialnego. Na tym wygłoszenie uzasadnienia...