Sygn. akt III C 1022/20
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 kwietnia 2021 r.
Sąd Rejonowy Szczecin- Centrum w Szczecinie – Wydział III Cywilny
w składzie: Przewodniczący: Sędzia Małgorzata Janik-Białek
Protokolant: sekretarz sądowy Karolina Kuchyt
po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2021 r. w Szczecinie
na rozprawie
sprawy z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w W.
o zapłatę
I. zasądza od pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. na rzecz powoda (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. kwotę 1.440 (jednego tysiąca czterystu czterdziestu) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od dnia 2 sierpnia 2019 r. do dnia zapłaty;
II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 387 (trzystu osiemdziesięciu siedmiu) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 270 (dwustu siedemdziesięciu) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
SSR Małgorzata Janik-Białek
Pozwem z dnia 21 lipca 2020 roku (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. wniosła o zasądzenie od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. kwoty 1 440 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia 2 sierpnia 2019 roku do dnia zapłaty i kosztami procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu żądania pozwu wskazano, że 21 stycznia 2019 roku strony zawarły umowę numer (...), na podstawie której pozwany zlecił powodowi świadczenie usług serwisowych urządzeń klimatyzacyjnych oraz wentylacyjno-klimatyzacyjnych. Na podstawie tej umowy powód zobowiązał się między innymi do zapewnienia pozwanemu pogotowia serwisowego, dostępnego w razie wystąpienia awarii lub innych zdarzeń mających związek z funkcjonowaniem urządzeń oraz do dotrzymania w ramach pogotowia terminu reakcji i naprawy określonego do agregatów dla wody lodowej w wymiarze: czas reakcji – 12 godzin dla awarii oraz 24 godzin dla usterki, czas realizacji naprawy – 3 dób dla usterki oraz 7 dób dla awarii, przy czym w przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas miał być liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii. W przypadku przekroczenia ww. terminów, powód zobowiązał się do zapłaty na rzecz pozwanego kary umownej w wysokości 10 złotych brutto za każdą godzinę przekroczenia ww. terminów.
Wartość umowy z tytułu jej realizacji została ustalona na kwotę 61 502,56 złotych brutto, na którą składa się suma miesięcznych kwot cząstkowych po 4 541,88 złotych brutto oraz kwota 7 000 złotych brutto przewidziana na zakup, w sytuacji powstania usterki lub awarii, niezbędnych do wymiany elementów lub podzespołów. Wynagrodzenie cząstkowe miało być płatne na podstawie faktury VAT wystawionej przez powoda na koniec każdego miesiąca, w terminie 30 dni od dnia jej dostarczenia pozwanemu.
28 czerwca 2019 roku powód wystawił fakturę VAT numer (...) na kwotę 4 541,87 złotych. Pozwany na jej poczet dokonał zapłaty w kwocie 3 101,87 złotych. Odmowa zapłaty pozostałej części wynagrodzenia, tj. kwoty 1 440 złotych, spowodowana była naliczeniem kary umownej z powodu niedotrzymania czasu realizacji naprawy agregatu wody lodowej zamontowanego na dachu oddziału pozwanego w S.. W ocenie strony pozwanej usuniecie awarii nastąpiło po 13 dobach i przekroczyło wymagany termin o 6 dób, co uzasadnia naliczenie kary umownej w kwocie 1 440 złotych i potrącenie jej z należnego powodowi wynagrodzenia.
W ocenie strony powodowej nie zostały spełnione przesłanki do naliczenia kary umownej z powodu niedotrzymania czasu realizacji naprawy agregatu. Zgodnie z postanowieniami łączącej strony umowy w przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas miał być liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii. Powód nie sporządził protokołu określającego rodzaj awarii lub usterki zgłoszonej w dniu 21 maja 2019 roku, a pozwany nie wyraził zgody ani w ramach protokołu ani w ramach sporządzonych przez powoda raportach serwisowych. Termin na wykonanie naprawy awarii agregatu nie zaczął zatem w ogóle biegu, a tym samym nie mógł zostać przekroczony. Oświadczenie o potrąceniu kary umownej nie mogło zatem wywołać skutku prawnego.
Awaria została zgłoszona 21 maja 2019 roku, a powód niezwłocznie podjął czynności mające na celu ustalenie przyczyny awarii. Postawienie właściwej diagnozy przyczyn awarii wymagało weryfikacji dokumentacji technicznej znajdującej się w posiadaniu pozwanej, wobec czego 30 maja 2019 roku powód zwrócił się o jej udostępnienie. W dniu 5 czerwca 2019 roku powód oczekiwał na dostarczenie części zamiennych, w dniach natomiast 10 czerwca 2019 roku i 12 czerwca 2019 roku powód dokonywał wymiany poszczególnych części agregatu celem ustalenia przyczyny awarii. W dniu 13 czerwca 2019 roku, po ostatecznym ustaleniu przyczyny awarii, która wynikała z nieprawidłowości wielu elementów tak mechanicznych jak i elektronicznych, przywrócono prawidłowe działanie agregatu.
W odpowiedzi na pozew Zakład Ubezpieczeń Społecznych w W. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.
W ocenie strony pozwanej zostały spełnione przesłanki do naliczenia kary umownej z powodu przekroczenia umówionego czasu naprawy awarii agregatu wody lodowej. Zgodnie z postanowieniami umowy powód winien dokonać naprawy awarii w terminie 7 dób od zgłoszenia, a zatem naprawa winna być dokonana do dnia 28 maja 2019 roku. W dniu 31 maja 2019 roku pozwany, pomimo niesporządzenia przez stronę powodową protokołu określającego rodzaj awarii oraz wykaz części niezbędnych do wymiany w celu przywrócenia prawidłowego funkcjonowania urządzenia, wraz z podaniem ich kosztów, telefonicznie zatwierdził zakup koniecznych do naprawy urządzenia części. Urządzenie zaczęło działać prawidłowo dopiero w dniu 14 czerwca 2019 roku. Pozwana nie wliczyła do naliczonej kary umownej czasu oczekiwania na części, tj. od 31 maja 2019 roku do 10 czerwca 2019 roku. Karę umową naliczono za 6 dób opóźnienia w realizacji usunięcia awarii, które wystąpiły po upływie 7 dni od daty reakcji na awarię, tj. w okresach 28 – 31 maja 2019 roku i 11 – 13 czerwca 2019 roku, tj. 6 x 24 x 10 = 1 440 złotych. Następnie należność z tytułu kary umownej została potrącona z należnego stronie powodowie wynagrodzenia.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
21 stycznia 2019 roku strony zawarły umowę numer (...), na podstawie której pozwany zlecił powodowi świadczenie usług serwisowych urządzeń klimatyzacyjnych oraz wentylacyjno-klimatyzacyjnych, które obejmowały między innymi zapewnienie pozwanemu pogotowia serwisowego, dostępnego w razie wystąpienia awarii lub innych zdarzeń mających związek z funkcjonowaniem urządzeń.
Nadto powód w par. 2 litera d) zobowiązał się do dotrzymania w ramach pogotowia terminu reakcji i naprawy określonego do agregatów dla wody lodowej w wymiarze:
- czas reakcji – 12 godzin dla awarii oraz 24 godzin dla usterki,
- czasu realizacji naprawy – 3 doby dla usterki oraz 7 dób dla awarii,
W przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas miał być liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii. W przypadku braku możliwości wykonania napraw w ww. terminie, powód zobligowany był do pisemnego uzgodnienia z pozwanym innego terminu, podając przyczynę stanowiącą podstawę do jego wyznaczenia.
W przypadku powstania awarii lub usterki urządzenia, powód zobowiązany był do sporządzenia protokołu określającego rodzaj awarii oraz wykaz części niezbędnych do wymiany w celu przywrócenia prawidłowego funkcjonowania urządzenia, wraz z podaniem ich kosztów oraz przekazania go bezzwłocznie pozwanemu do zatwierdzenia.
Strony ustaliły, że usterka jest to uszkodzenie urządzenia, instalacji lub ich elementu składowego nie mającego wpływu na ich sprawność. Awaria to natomiast uszkodzenie urządzenia, instalacji lub ich elementu składowego mające wpływ na ich sprawność.
Zgodnie z postanowieniem par. 6 pkt 1 litera a) umowy powód zobowiązany był do zapłaty kary umownej w wysokości 10% złotych brutto za każdą godzinę przekroczenia terminów reakcji i naprawy wskazanych w par. 2 litera d) umowy.
Pozwany zastrzegł sobie prawo potrącenia zastrzeżonych kar umownych z wszelkich wierzytelności powoda w stosunku do pozwanego, w szczególności z wynagrodzenia wykonawcy oraz możliwość dochodzenia na zasadach ogólnych odszkodowania przenoszącego wartość kar umownych.
Wartość umowy z tytułu jej realizacji została ustalona na kwotę 61 502,56 złotych brutto, na którą składa się suma miesięcznych kwot cząstkowych po 4 541,88 złotych brutto oraz kwota 7 000 złotych brutto przewidziana na zakup w sytuacji powstania usterki lub awarii, niezbędnych do wymiany elementów lub podzespołów. Wynagrodzenie cząstkowe miało być płatne na podstawie faktury VAT wystawionej przez powoda na koniec każdego miesiąca, w terminie 30 dni od dnia jej dostarczenia pozwanemu.
Niesporne, a nadto dowód:
- umowa nr (...) z załącznikami k. 16 – 24.
21 maja 2019 roku o godzinie 9:26 w drodze e – mailowej pracownik pozwanego D. K. dokonał zgłoszenia awarii agregatu chłodniczego wody lodowej zlokalizowanego w siedzibie Oddziału pozwanej w S..
Tego samego dnia o godzinie 12:00 pracownik powoda dokonał sprawdzenia przyczyny awarii. W raporcie serwisowym odnotował, że jeden z manometrów na układzie glikonu jest uszkodzony, a urządzenie wskazuje błąd przepływu glikonu w układzie chłodzącym pomieszczenia biurowe. Urządzenie zostało wyłączone na czas usunięcia usterki.
Niesporne, a nadto dowód:
- wiadomość e – mailowa z dnia 21 .05.2019 r. k. 29 verte,
- raport serwisowy z dnia 21.05.2019 r. k. 27,
- zeznania świadka D. K. k. 95,
- zeznania świadka M. C. k. 94 verte.
W okresie od 21 maja do 30 maja 2019 roku podejmowano czynności mające na celu ustalenie przyczyny awarii. Do diagnozy agregatu konieczna okazała się dokumentacja urządzenia, znajdująca się w posiadaniu pozwanego.
30 maja 2019 roku powód zwrócił się e – mailowo do D. K. o wydanie dokumentacji urządzenia, która jest niezbędna do diagnozy awarii agregatu.
Dowód:
- wiadomość e – mailowa z dnia 30.05.2019 r. k. 28,
- zeznania świadka S. T. k. 95,
- zeznania świadka D. K. k. 95.
W dniu 31 maja 2019 roku, w odpowiedzi na monity pracowników pozwanego, powód poinformował pozwanego, że na podstawie udostępnionej dokumentacji urządzenia ustalono wstępnie, że uszkodzeniu uległ czujnik przepływu wody wraz z manometrem na instalacji wody lodowej. Skonsultowano dobór odpowiednich elementów współpracujących z automatyką zainstalowana w obiekcie celem ich zamówienia. W poniedziałek będą monitować o ofertę handlową z terminem dostawy.
Dowód:
- wiadomość e- mailowa pozwanego z 31.05.2019 r. k. 29,
- wiadomość e – mailowa powoda z dnia 31.05.2019 r. k. 30,
- zeznania świadka D. K. k. 95.
Powód nie sporządził protokołu określającego rodzaj awarii oraz wykaz części niezbędnych do wymiany w celu przywrócenia prawidłowego funkcjonowania urządzenia, wraz z podaniem ich kosztów.
Pozwany nie złożył żadnego oświadczenia w przedmiocie akceptacji naprawy agregatu. Pracownicy pozwanego monitowali o przyspieszenie naprawy z uwagi na wysokie temperatury.
Dowód:
- zeznania świadka S. T. k. 95.
5 czerwca 2019 roku powód poinformował pozwanego, że w dalszym ciągu oczekuje na dostawę zamówionych części. Jeżeli nadejdą w piątej do południa, przystąpią do naprawy jeszcze w piątek (7 czerwca 2019 r.), a jeżeli nadejdą w piątek po południu – do naprawy przystąpią w poniedziałek rano (10 czerwca 2019 r.).
Dowód:
- wiadomość z e- mailowa z dnia 05.06.2019 r. k. 31,
- zeznania świadka D. K. k. 95.
10 czerwca 2019 roku pracownik powoda przeprowadził szereg wyszczególnionych w raporcie serwisowym czynności sprawdzających. Po ich dokonaniu okazało się, że do usunięcia awarii niezbędna jest dokumentacja projektowa w celu sprawdzenia pozycji wszystkich zaworów, o którą zwrócono się do pozwanej.
Raport ten został przekazany pozwanemu 11 czerwca 2019 roku. Poinformowano również pozwanego, że dalsze prace serwisowe będą podejmowane 12 czerwca 2019 roku.
Dowód:
- wiadomość e – mailowa z dnia 10.06.2019 r. k. 69,
- raport serwisowy z dnia 10.06.2019 r. k. 32, k. 70,
- wiadomość e – mailowa z dnia 11.06.2019 r. k. 71,
- wiadomość e – mailowa z dnia 11.06.2019 r. k. 72,
- wiadomość e – mailowa z dnia 11.06.2019 r. k. 73.
12 czerwca 2019 roku ponownie przeprowadzono czynności sprawdzające z powodu zgłoszonego braku przepływu wody lodowej. Dokonano wymiany wskazanych w raporcie serwisowym części i wskazano, że 13 czerwca 2019 roku zostanie sprawdzona automatyka kontrolno-sterująca agregatu.
Raport ten został przekazany pozwanemu 13 czerwca 2019 roku. Poinformowano również pozwanego, że dalsze prace serwisowe będą podejmowane 13 czerwca 2019 roku.
Dowód:
- raport serwisowy z dnia 12.06.2019 r. k. 33, k. 75,
- wiadomość e – mailowa z dnia 13.06.2019 r. k. 76.
13 czerwca 2019 roku powód zweryfikował automatykę kontrolno-sterującą agregatu wody lodowej, w wyniku której stwierdził, ze awarii uległ sensor, ustalając w ten sposób, jedna po drugiej szereg usterek i nieprawidłowości w funkcjonowaniu urządzenia. Powód wykonał niezbędne prace naprawcze i sformułował zalecenia dla pozwanego odnoszące się do wykorzystywanej przez niego instalacji wody lodowej. W wyniku czynności powoda przywrócone zostało działanie wymienionego w zgłoszeniu agregatu.
Dowód:
- raport serwisowy z dnia 13.06.2019 r. k. 34 – 35, k. 78 – 80,
- wiadomość e – mailowa z dnia 17.06.2019 r. k. 36.
14 czerwca 2019 roku powód zgłosił potrzebę pracy po godzinach w związku z naprawą agregatu na dachu budynku.
Dowód:
- wiadomość e – mailowa z dnia 14.06.2019 r. k. 81.
17 czerwca 2019 roku powód poinformował pozwanego, że po wizycie w dniu 14 czerwca 2019 roku, agregat został przywrócony do pracy, z zastrzeżeniami, które zostaną ujęte w raporcie serwisowym, który zostanie doręczony następnego dnia.
Dowód:
- wiadomość e – mailowa z dnia 17.06.2019 r. k. 82.
2 lipca 2019 roku do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych mającego siedzibę w S. wpłynęła faktura VAT nr (...) wystawiona przez powoda z tytułu realizacji zobowiązań wynikających z łączącej strony umowy, na kwotę 4 541,87 złotych, płatną do dnia 28 lipca 2019 roku.
Dowód:
- faktura VAT nr (...) k. 25.
W piśmie z dnia 2 lipca 2019 roku pozwana poinformowała o wystąpieniu nieprawidłowości w wykonaniu przez powoda obowiązków z umowy z dnia 21 stycznia 2019 roku, a mianowicie, że reakcja na zgłoszenie z dnia 21 maja 2019 roku nastąpiła po upływie 202 godzin. W tej sytuacji pozwany obciąży powoda karą umowną w kwocie 2 020 złotych brutto.
W piśmie z dnia 11 lipca 2019 roku powód poinformowała pozwanego, że nie zostały spełnione przesłanki do nałożenia kary umownej wskazując, że w przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas jest liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii.
Dowód:
- pismo z dnia 02.07.2019 r. k. 38,
- pismo z dnia 11.07.2019 r. k. 38 verte.
W piśmie z dnia 11 lipca 2019 roku pozwany oświadczył, że w związku z wpływem w dniu 5 lipca 2019 roku, wcześniej nieujawnionego protokołu z wizyty z dnia 21 maja 2019 roku, potwierdzającego reakcję na zgłoszenie awarii zgodnie z umową, pozwany zmienia powód i wysokość kary umownej. Zgodnie z postanowieniami umowy powód winien dokonać naprawy awarii w terminie 7 dób od zgłoszenia. Naprawa nastąpiła dopiero 14 czerwca 2019 roku. Po odjęciu czasu zgłoszonego w dniu 31 maja 2019 roku na oczekiwanie na części, które trwało do dnia 10 czerwca 2019 roku, usunięcie awarii nastąpiło po upływie 13 dób i przekroczyło wymagany termin o 6 dób. W związku z powyższym naliczona zostanie kara umowna w kwocie 1 440 złotych brutto.
Powód nie zgodził się ze stanowiskiem strony pozwanej co do istnienia przesłanek do naliczenia kary umownej wskazując, że awaria został usunięta w dniu 13 czerwca 2019 roku, co wynika z raportu serwisowego z tego dnia, a prace serwisowe polegające na wymianie części zamiennych trwały od dnia 10 czerwca 2019 roku do dnia 13 czerwca 2019 roku.
Dowód:
- pismo z dnia 11.07.2019 r. k. 39,
- pismo z dnia 17.07.2019 r. k. 39 verte.
15 lipca 2019 roku pozwany wystawił notę księgową nr (...) tytułem obciążenia z tytułu niedotrzymania umowy z dnia 21 stycznia 2019 roku na kwotę 1 440 złotych. W treści noty wskazano, że należność z niej wynikająca zostanie potrącona z faktury VAT nr (...) k. 40.
Powód odesłał pozwanemu ww. notę jako wystawioną bez podstawy prawnej bez ujmowania jej w księgach rachunkowych.
Dowód:
- nota księgowa nr (...) k. 40,
- pismo z dnia 01.08.2019 r. k. 41.
Na podstawie faktury VAT nr (...) pozwany 11 sierpnia 2019 roku dokonał zapłaty w kwocie 3 101,87 złotych.
Dowód:
- potwierdzenie przelewu k. 26.
29 sierpnia 2019 roku powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 1 440 złotych tytułem pozostałej części należnego mu wynagrodzenia wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w kwocie 34,13 złotych.
Pozwany odmówił zapłaty podtrzymując stanowisko odnośnie zasadności naliczenia kary umownej i jej potrącenia z należnym powodowi wynagrodzeniem. Odesłał wezwanie do zapłaty z dnia 29 sierpnia 2019 roku oraz zwróconą przez powoda notę księgową.
Dowód:
- wezwanie do zapłaty z dnia 29.08.2019 r. k. 42,
- pismo z dnia 04.09.2019 r. k. 43,
- pismo z dnia 05.09.2019 r. k. 44,
- pismo z dnia 05.2019 r. k. 45.
Powód ponownie odesłał pozwanemu notę księgową wskazując w piśmie z dnia 18 września 2019 roku, że naliczenie kary umownej wynika z nieprawidłowej analizy treści łączącej strony umowy, a mianowicie pominięcia treści par. 2 ust. 3 litera f, zgodnie z którym w przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas miał być liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii. Tymczasem żaden ze sporządzonych protokołów usterki nie zawiera zgody pozwanego, o którym mowa w przywołanym postanowieniu umownym. Tym samym termin realizacji naprawy awarii nie zaczął biec, a tym samym nie został przekroczony.
Pozwany nie podzielił argumentacji wskazanej w piśmie powoda z dnia 18 września 2019 roku, co do tego, że nie doszło do uzyskania zgody na dokonanie naprawy. W jego ocenie miało to miejsce ustnie, podczas rozmów telefonicznych, w dniu 31 maja 2019 roku, kiedy dotarła do pozwanego wiadomość e – mailowa z dnia 31 maja 2019 roku z informacją o podjęciu konsultacji w celu doboru odpowiednich elementów i ich zamówieniu.
Dowód:
- pismo z dnia 18.09.2019 r. k. 46,
- pismo z dnia 20.09.2019 r. k. 47.
Pismami z dnia 9 grudnia 2019 roku i 22 stycznia 2020 roku powód wzywał pozwanego do zapłaty kwoty 1 440 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych, liczonych od dnia 13 lipca 2019 roku tytułem wynagrodzenia wskazanego w fakturze VAT nr (...).
Pozwany odmówił zapłaty.
Dowód:
- wezwanie do zapłaty z dnia 09.12.2019 r. wraz z potwierdzeniem nadania k. 48-49,
- wezwanie do zapłaty z dnia 22.01.2020 r. wraz z potwierdzeniem nadania k. 50-52,
- pismo z dnia 27.01.2020 r. k. 53.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo okazało się uzasadnione.
Powód wywodzi roszczenie z umowy numer (...) z dnia 21 stycznia 2019 roku i domaga się zapłaty kwoty 1 440 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia 2 sierpnia 209 roku tytułem wynagrodzenia należnego mu na podstawie faktury VAT nr (...).
Łącząca strony umowa należy do kategorii umów o świadczenie usług, która nie jest uregulowana innymi przepisami, a zatem z mocy przepisu art. 750 k.c. stosuje się do niej odpowiednio przepisy o zleceniu.
Przepis art. 735 par. 1 k.c. stanowi, że jeżeli ani z umowy, ani z okoliczności nie wynika, że przyjmujący zlecenie zobowiązał się wykonać je bez wynagrodzenia, za wykonanie zlecenia należy się wynagrodzenie. Stosownie do treści par. 2 tego przepisu, jeżeli nie ma obowiązującej taryfy, a nie umówiono się o wysokość wynagrodzenia, należy się wynagrodzenie odpowiadające wykonanej pracy.
Niesporne pomiędzy stronami jest, że strony łączyła umowa numer (...) z dnia 21 stycznia 2019 roku, a także że na jej podstawie powód usunął awarię zgłoszoną w dniu 21 maja 2019 roku, jak również, że powodowi należy się wynagrodzenie wynikające z umowy we wskazanej w fakturze VAT nr (...) kwocie.
Przedmiotem sporu jest natomiast, czy w okolicznościach faktycznych sprawy zachodziły przesłanki do naliczenia kary umownej zastrzeżonej na wypadek uchybienia wskazanym w umowie terminom usunięcia awarii.
Materiał dowodowy zaoferowany przez strony dał podstawy do ustalenia, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające naliczenie kary umownej z powodu niedochowania terminu na realizację naprawy awarii agregatu wody lodowej.
Przepis art. 483 par. 1 k.c. stanowi, że można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna). Zgodnie natomiast z przepisem art. 484 par. 1 k.c. w razie niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej na ten wypadek wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody. Żądanie odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary nie jest dopuszczalne, chyba że strony inaczej postanowiły.
W świetle treści cytowanych przepisów przesłanką żądania zapłaty kary umownej jest niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania niepieniężnego.
Zgodne z postanowieniem par. 6 ust. 1 litera a) umowy kara umowna została zastrzeżona na wypadek przekroczenia terminów, odpowiednio, na reakcję na zgłoszenie usterki lub awarii oraz na realizację naprawy usterki lub wady, których powód zobowiązał się dochować na podstawie par. 2 ust. 3 litera d) umowy.
W piśmie z dnia 11 lipca 2019 roku pozwany oświadczył, że zgodnie z postanowieniami umowy powód winien dokonać naprawy awarii w terminie 7 dób od zgłoszenia. Naprawa nastąpiła dopiero 14 czerwca 2019 roku. Po odjęciu czasu zgłoszonego w dniu 31 maja 2019 roku na oczekiwanie na części, które trwało do dnia 10 czerwca 2019 roku, usunięcie awarii nastąpiło po upływie 13 dób i przekroczyło wymagany termin o 6 dób, co uzasadnia naliczenie kary umownej w kwocie 1 440 złotych.
Niesporne było, że zgłoszenie dokonane 21 maja 2019 roku było zgłoszeniem awarii agregatu wody lodowej, zgodnie bowiem ze zgłoszeniem uszkodzenie urządzenia miało wpływ na jego funkcjonowanie. Zgodne z postanowieniem par. 2 ust. 3 litera d), powód zobligowany był do zareagowania na zgłoszenie awarii w ciągu 12 godzin i ten termin został niewątpliwie dochowany. W ocenie Sądu strona pozwana nie udowodniła, że nie został dochowany termin umówiony przez strony w celu realizacji naprawy awarii – 7 dób. W przypadku powstania awarii powód zobligowany był do sporządzenia protokołu określającego rodzaj awarii oraz wykaz części niezbędnych do wymiany w celu przywrócenia prawidłowego funkcjonowania urządzenia, wraz z podaniem ich kosztów oraz przekazania go bezzwłocznie pozwanemu do zatwierdzenia. Jaka wynika z pisma z wiadomości e – mailowej z dnia 31 maja 2019 roku, usunięcie awarii wymagało wymiany uszkodzonych części, a zatem bieg 7 – dniowego terminu na dokonanie naprawy, liczyć należało od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu awarii, zgodnie z postanowieniem par. 2 ust. 3 litera f) umowy. Pozwany podniósł, że umowa wprawdzie obligowała powoda do sporządzenia opisanego powyżej protokołu, a także uzyskania zgody pozwanego na dokonanie naprawy, jednakże z żadnego postanowienia umowy nie wynika, aby zgoda ta miała być wyrażona na piśmie. Pozwany twierdził, że wyraził zgodę ustnie – w rozmowie telefonicznej - na dokonanie naprawy po otrzymaniu wiadomości e – mailowej z dnia 31 maja 2019 roku, w której został poinformowany o konieczności dokonania wymiany uszkodzonych części i że części te zostały zamówione. Istotnie, z umowy nie wynika, że zgoda pozwanego, w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii, ma nastąpić na piśmie. Strona pozwana nie wykazała jednakże, że taka zgoda została wyrażona w jakiejkolwiek innej formie, a w szczególności w rozmowie telefonicznej. Niesporne jest, że powód nie sporządził protokołu. Z załączonych wiadomości e – mailowych wymienianych przez strony nie wynika, aby pozwany wyraził zgodę na naprawę. W wiadomościach e – mailowych pracownicy pozwanego domagali się przyspieszenia naprawy z uwagi na warunki pogodowe. Faktu udzielenia tej zgody nie potwierdzają również zeznania świadków M. C., która sobie nie przypomina takiej rozmowy telefonicznej i zeznania świadka D. K., który udzielenia takiej zgody w imieniu pozwanego nie potwierdza. Tym samym, skoro termin do realizacji naprawy liczony był od dnia udzielenia zgody przez pozwanego na dokonanie naprawy, a zgoda taka nie została udzielona, termin do dokonania naprawy nie rozpoczął biegu, a skoro nie rozpoczął biegu, nie sposób uznać, że doszło do jego uchybienia. Wskazać przy tym należy, że jakkolwiek niesporządzenie przez stronę powodową protokołu i jego nieprzedstawienie pozwanemu stanowi nienależyte wykonanie umowy, to fakt ten nie może stanowić podstawy do ustalenia, że nie doszło do wykonania naprawy w umówionym terminie i obciążenia powoda karą umowną z tego tytułu. Skoro podstawę do rozpoczęcia biegu terminu wykonania naprawy stanowi zgoda strony pozwanej na naprawę, udzielana w ramach sporządzonego przez stronę powodową protokołu, to strona pozwana winna dochować należytej staranności i domagać się przedstawienia takiego protokołu, a w przypadku jego braku, udokumentować fakt i datę udzielenia zgody w innej formie.
Nawet zaś gdyby przyjąć za prawdziwe twierdzenie pozwanego, że wyraził zgodę ustnie – w rozmowie telefonicznej - na dokonanie naprawy po otrzymaniu wiadomości e – mailowej z dnia 31 maja 2019 roku, w której został poinformowany o konieczności dokonania wymiany uszkodzonych części i że części te zostały zamówione, to termin 7 dób dla usunięcia awarii rozpocząłby swój bieg dopiero w dniu 31 maja 2019 r. i upłynąłby 7 czerwca 2019 r. Jednakże od tego okresu odliczyć należy czas oczekiwania na części zamienne, albowiem była to okoliczność całkowicie niezależna od powoda, który nie był ani producentem agregatu ani części do niego. Sam pozwany wskazuje, że naliczając karę umowną nie wliczył czasu oczekiwania na części, tj. od 31 maja 2019 roku do 10 czerwca 2019 roku. Części zamienne powód uzyskał w dniu 10 czerwca 2019 r. i do razu przystąpił do naprawy. Zatem termin 7 dób na usunięcie awarii de facto rozpocząłby swój bieg dopiero 10 czerwca 2019 r. Naprawa został zakończona najpóźniej 14 czerwca 2019 r., a zatem przed upływem umówionego terminu. Błędnie zatem pozwany liczy rozpoczęcie biegu terminu od daty zgłoszenia awarii, czyli od dnia 21 maja 2019 r. Nie znajduje to bowiem oparcia w umowie stron, gdyż stosownie do zapisów § 2 ust 3 lit. f umowy w przypadku naprawy wymagającej wymiany uszkodzonych lub niesprawnych części, jej czas miał być liczony od chwili uzyskania zgody pozwanego w ramach przedstawionego protokołu usterki lub awarii, a nie od chwili zgłoszenia awarii. Aby liczyć ten czas od chwili zgłoszenia awarii, pozwany musiałby wykazać, że już w chwili jej zgłoszenia dysponował wiedzą o rodzaju i zakresie uszkodzenia oraz rodzaju części niezbędnych do jej usunięcia i wyraził zgodę na naprawę, a takiej okoliczności pozwany nie udowodnił.
Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że strona pozwana nie wykazała, aby zostały spełnione przesłanki do naliczenia kary umownej. Tym samym brak było podstaw do naliczenia kary umownej i jej potrącenia z należnego stronie powodowej wynagrodzenia. Zgodnie bowiem z przepisem art. 498 par. 1 k.c. przesłanką skutecznego potrącenia jest istnienie wierzytelności przedstawionej do potrącenia.
Mając powyższe na uwadze Sąd uwzględnił powództwo i zasądził od pozwanego na rzecz powoda 1 440 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia 2 sierpnia 2019 roku do dnia zapłaty.
Roszczenie o odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych znajduje oparcie w treści przepisu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 2013 roku o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz. U. z 201 roku, poz. 424), zgodnie z treścią którego W transakcjach handlowych - z wyłączeniem transakcji, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny - wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych, chyba że strony uzgodniły wyższe odsetki, za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:
- wierzyciel spełnił swoje świadczenie,
- wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie.
Powód niewątpliwie spełnił swoje świadczenie – dokonał naprawy zgłoszonej awarii i nie otrzymał wynagrodzenia w pełnej wysokości w umówiony terminie. Zgodnie z umową i wystawioną na jej podstawie fakturą VAT nr (...) pozwany zobowiązany był do zapłaty wynagrodzenia w terminie do dnia 1 sierpnia 2019 roku. Jeżeli tego nie czynił, popadł w opóźnienie, które uzasadnia przyznanie stronie powodowej odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia 2 sierpnia 2019 roku.
Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił na podstawie dokumentów prywatnych złożonych przez obydwie strony oraz na podstawie wydruków wiadomości a e- mailowych, co do prawdziwości i wiarygodności których nie powziął zastrzeżeń. Sąd uznał również za wiarygodne zeznania świadków M. C., S. T. i D. K..
O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z wyrażoną w przepisie art. 98 par. 1 k.p.c. zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne go celowego dochodzenie praw i celowej obrony. Na koszty te składa się, zgodnie z art. 98 par. 3 k.p.c. opłata od pozwu w kwocie 100 złotych, wynagrodzenie pełnomocnika powódki w osobie adwokata, którego wysokość wynosi, zgodnie z przepisem par. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie 270 złotych oraz opłata skarbowa od złożonego dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 złotych.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.
SSR Małgorzata Janik-Białek
1. Odnotować w kontrolce uzasadnień.
2. Dołączyć transkrypcję e-protokołu rozprawy.
4. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi strony pozwanej.
5. Przedłożyć akta do postępowania międzyinstancyjnego z apelacją, zażaleniem lub za 28 dni od wykonania zarządzenia z epo.
SSR Małgorzata Janik-Białek
S., dnia 12 maja 2021 r.