Sygn. akt III Ca 1291/13
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2013 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi Widzewa w Łodzi oddalił powództwo D. J. przeciwko H. M. i L. M. (1) o pozbawienie wykonalności tytułów wykonawczych w postaci zaopatrzonych w klauzule wykonalności postanowień Sądu Rejonowego w Brzezinach: z dnia 14 maja 2009 r., sygn. I C 158/04 oraz z dnia 29 lipca 2005 r., sygn. I C 122/03.
W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że powództwo było wywodzone z twierdzenia, iż tytuły wykonawcze zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa a Sądy orzekające nie miały podstaw do obciążenia powódki kosztami postępowań. Powódka wywodziła, że w sprawie sygn. akt I C 158/04 postępowanie było prowadzone z naruszeniem zasady równości stron. Powódka uczestniczyła w nim sama, bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika poczas, gdy druga strona korzystała z usług adwokata.
Pouczona przez Sąd Rejonowy o przesłankach powództwa przeciwegzekucyjnego z art. 840 kpc oraz skargi o wznowienie postępowania z art. 401 kpc powódka podtrzymała powództwo o pozbawienie tytułów wykonawczych wykonalności. Pozwani wnosili o oddalenie powództwa.
W sprawie ustalono, że postanowieniem z dnia 5 grudnia 2004 r. Sąd Rejonowy w Brzezinach umorzył postępowanie w sprawie sygn. akt I C 122/03 z powództwa D. J. przeciwko L. i H. małżonkom M. o przywrócenie posiadania. Postanowieniem z dnia 29 lipca 2005 r. prawomocnym z dniem 29 września 2005 r. zasądzono od powódki D. J. na rzecz L. i H. małżonków M. kwotę 1.063 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Nadto postanowieniem z dnia 14 maja 2009 r. w sprawie I C 158/04, prawomocnym z dniem 10 czerwca 2010 r., zasądzono od powódki na rzecz H. i L. małżonków M. kwotę 617 zł, także tytułem zwrotu kosztów procesu.
Tytuły wykonawcze - odpisy w/w prawomocnych postanowień zostały opatrzone klauzulą wykonalności i wydane pozwanemu L. M. (2).
W świetle tak zarysowanych ustaleń faktycznych Sąd Rejonowy ocenił, że powództwo nie znajduje oparcia w żadnej z podstaw wskazanych w art. 840 kpc. Powódka nie wykazała, aby w jakimkolwiek zakresie zobowiązania stwierdzone tytułami wykonawczymi wydanymi w sprawach I C 158/04 oraz I C 122/03 wygasły czy też ustała możliwość ich egzekucji. Podnoszony przez D. J. brak należytej reprezentacji mógłby ewentualnie stanowić przesłankę w sprawie o wznowienie postępowania na podstawie art. 401 § 2 kpc. Pomimo jednak pouczenia ze strony sądu powódka poparła swoje powództwo i żądała pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, po czemu brak podstaw. Z tego względu powództwo oddalono.
Powyższe orzeczenie zaskarżyła powódka, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Apelująca zarzuciła Sądowi Rejonowemu naruszenie przepisów postępowania, skutkujące nieprzyznaniem ochrony prawnej, a to w sytuacji, gdy uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdzono, że powódka winna była skorzystać z innej podstawy prawnej, tj. wystąpić ze skargą o wznowienie postępowania. Powódka wskazywała w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, że reprezentujący ją w sprawie I C 158/04 pełnomocnik bez konsultacji z nią cofnął pozew, choć Sąd był informowany, iż powódka znajduje się w szpitalu. Tym samym Sąd orzekł na niekorzyść powódki. Nadmierne było oczekiwanie Sądu Rejonowego orzekającego w obecnym postępowaniu, aby powódka była w stanie odróżnić powództwo przeciwegzekucyjne od skargi o wznowienie postępowania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
apelacja nie jest zasadna.
W sytuacji, gdy skarżąca nie kwestionuje ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Rejonowy, ustalenia te wiążą sąd odwoławczy. Jednocześnie Sąd Okręgowy przyjmuje te ustalenia za własne.
Wywód skarżącej nie może prowadzić do poszukiwanego przez nią skutku procesowego. Sąd orzekający jest związany żądaniem strony inicjującej postępowanie. Wynika to z art. 321 § 1 kpc. Dlatego w sytuacji, gdy powódka wnosiła o pozbawienie wykonalności wskazanych w pozwie tytułów wykonawczych, Sąd Rejonowy mógł orzekać jedynie w tym przedmiocie. Nie mógł natomiast orzekać w przedmiocie ewentualnego wznowienia zakończonych prawomocnie postępowań. Z tego też powodu udzielono powódce pouczenia o istnieniu unormowania zawartego w art. 401 kpc, co jednak nie spowodowało ani złożenia skargi inicjującej nowe postępowanie, ani nie zaowocowało zmianą żądania w sprawie niniejszej. W obecnym postępowaniu rozstrzygnięcie merytoryczne zależy wyłącznie od wypełnienia przesłanek powództwa opozycyjnego, o którym mowa w art. 840 § 1 kpc. Przesłanki te zostały przytoczone w uzasadnieniu orzeczenia pierwszoinstancyjnego przez co powtarzanie ich jest niecelowe. Wystarczające jest stwierdzenie, że uwzględnienie powództwa przeciwegzekucyjnego następuje w razie wystąpienia okoliczności opisanych w poszczególnych punktach tego przepisu. Skoro zaś powódka powołuje się na uchybienia w pracy pełnomocnika i brak podstaw do obciążania jej kosztami zakończonych postępowań, to jest jasne, że jej żądanie nie opiera się twierdzeniach dotyczących podstaw z art. 840 § 1 kpc.
Z tego względu apelacja podlegała oddaleniu, a to na podstawie art. 385 kpc.