Sygn. akt VIII RC 33/13
Dnia 08 maja 2014 r.
Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej VIII Zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w W.
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSR Piotr Remian
Protokolant: Mariola Duszyńska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 maja 2014 r. w W.
sprawy z powództwa O. H.
przeciwko J. H. (1)
o podwyższenie alimentów
I. zasądza od pozwanego J. H. (1) ur. (...) w B. (PESEL (...)) tytułem alimentów na rzecz powoda O. H. ur. (...) w B. (PESEL (...)) kwoty po 800 (osiemset) zł miesięcznie, poczynając od dnia 08.10.2012 r., płatne z góry do 10-go dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat, w miejsce alimentów w kwotach po 300 zł miesięcznie na rzecz powoda, zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 27.09.1999 r. w sprawie sygn. akt I RC 521/99 w jego punkcie III, zaliczając na ich poczet alimenty wpłacone przez pozwanego na rzecz powoda na mocy postanowienia z dnia 13.12.2012 r. o udzieleniu zabezpieczenia;
II. dalej idące powództwo oddala;
III. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 570 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;
IV. zasądza od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa (kasa Sądu Rejonowego w Środzie Śląskiej) kwotę 300 zł tytułem części opłaty sądowej od której powód zwolniony jest z mocy ustawy, zaś w pozostałym zakresie zaliczając ją na rachunek Skarbu Państwa;
V. wyrokowi w pkt I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.
Powód O. H. (1) wniósł o podwyższenie od pozwanego J. H. (1) alimentów z kwoty po 300 zł miesięcznie do kwoty po 1.300 zł miesięcznie, poczynając od dnia wytyczenia powództwa. W uzasadnieniu pozwu podniósł, iż od daty poprzedniego ustalenia alimentów upłynęło 13 lat i w tym czasie wzrosły jego potrzeby, a na ich zaspokojenie w skali miesiąca musi być wydatkowana kwota ok. 2.000 zł. Podał, iż zamieszkuje wraz z matką i jej obecnym mężem w domu wolnostojącym, którego miesięczny koszt eksploatacji wynosi ok. 600 zł. Zaznaczył, iż pozwany ogranicza się jedynie do łożenia tytułem alimentów kwoty 300 zł miesięcznie, nie organizuje mu wypoczynku, ani nie przyczynia się w istotny sposób do poprawy jego sytuacji materialno - bytowej. Wskazał również, iż jego potrzeby są zaspokajane poprzez wydatki i starania matki i jej obecnego męża. Dodał, iż pozwany od 2005 r. przebywa w Wielkiej Brytanii. Jest zatrudniony w przedsiębiorstwie, zaś jego zarobek wynosi w granicach 1.600 – 2.000 funtów miesięcznie.
Pozwany J. H. (1) uznał powództwo do kwoty alimentów po 500 zł miesięcznie, zaś w pozostałym zakresie wniósł o oddalenie powództwa. Wskazał, iż prócz alimentów przekazuje synowi ubrania oraz rzeczy, które pomagają mu realizować pasje i zainteresowania. Zaznaczył, iż wskazane przez powoda wydatki na ubrania, zakup książek i leków są zawyżone. Podał, iż w skali miesiąca jego zarobki wynoszą ok. 1.900 funtów, zaś wydatki w granicach 1.700 – 1.800 funtów.
Postanowieniem z dnia 13.12.2012 r. udzielono zabezpieczenia roszczenia w ten sposób, że zobowiązano pozwanego do uiszczania na rzecz powoda kwot po 800 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1.12.2012 r., płatne z góry do 10-go dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat, w miejsce alimentów w kwotach po 300 zł miesięcznie, orzeczonych wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 27 września 1999 r. w sprawie sygn. akt I RC 521/99, zaś dalej idący wniosek oddalono.
Postanowieniem z dnia 2.04.2013 r. oddalono wniosek pozwanego o zmianę postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny :
Wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 27.09.1999 r. w sprawie o sygn. akt I RC 521/99 pozwany zobowiązany został do łożenia alimentów na rzecz powoda w kwocie po 300 zł miesięcznie. W tej dacie powód miał 6 lat i był wychowywany przez matkę. Rodzice powoda pozostawali w separacji faktycznej. Matka powoda A. H. nie osiągała dochodów i była zarejestrowana w urzędzie pracy jako poszukująca pracy. Wspólnie z synem zamieszkiwała w domu swoich rodziców, którzy im pomagali. Pozwany był zatrudniony w ZCh (...) i osiągał wynagrodzenie 1.108 zł netto miesięcznie. Żył w konkubinacie.
( dowód: akta SO we Wrocławiu o sygn. I RC 521/99 – w załączeniu;
zeznania świadka A. Z. – k.182;
zeznania świadka J. H. – k.184 - 185 )
O. H. (1) ukończył 20 rok życia. Z dniem 1.10.2012 r. rozpoczął 3,5 letnie studia stacjonarne w Wyższej Szkole (...) we W. - Wydział Finansów i (...) na kierunku logistyka i obecnie jest na II roku. Zajęcia odbywają się 3 razy w tygodniu od godziny 8 – ej do 16 – ej. W trakcie I roku dodatkowo miał konsultacje w ciągu 2 dni w tygodniu. Ponosił opłatę na I roku w wysokości 415 zł, zaś obecnie 445 zł miesięcznie. Dojeżdża do szkoły z B. do W. i na zakup miesięcznego biletu kolejowego wydatkuje kwotę 90 zł. Rozpoczynając kolejny rok studiów na zakup podręczników wydatkuje kwotę 250 zł, zaś w ciągu roku w skali miesiąca na ten cel przeznacza kwotę w granicach 40 – 50 zł. Na wyżywienie w czasie pobytu we W. przeznacza kwotę 120 zł miesięcznie. Zamieszkuje nadal w domu wolnostojącym w B. wraz z matką, jej obecnym mężem i młodszym bratem. Razem prowadzą gospodarstwo domowe. Koszty eksploatacji domu miesięcznie wynoszą w przeliczeniu na jedną osobę kwotę w granicach 100 zł, zaś w sezonie grzewczym dodatkowo dochodzi kwota 100 zł. W skali miesiąca ponosi wydatki na: wyżywienie - 500 zł; środki higieny - 100 zł; ubrania, bielizna i obuwie - 250 zł; lekarstwa na alergie - 80 zł. Nie ma możliwości podjęcia pracy, gdyż wolny czas przeznacza na naukę oraz prace porządkowe wokół domu. Nie osiąga dochodów, ani nie ma majątku.
W związku z rozpoczęciem studiów dniu 28.09.2012 r. za kwotę 2.599 zł A. Z. (2) zakupiła synowi laptop. Babcia pokryła połowę kosztów za kurs prawa jazdy tj. kwotę 850 zł, zaś pozostałą część powód pokrył ze środków finansowych, które otrzymał na 18 – te urodziny. Babcia opłaca abonament za telefon użytkowany przez powoda.
A. Z. (2) zatrudniona jest w Przedszkolu Samorządowym w B. za wynagrodzeniem w granicach 1.600 zł brutto miesięcznie. Studiuje ona na III roku, zaś opłatę semestralną w wysokości 2.700 zł ponosi jej matka. Pozostaje w związku małżeńskim z J. Z. (1), Z tego z związku pochodzi 8 – letni syn A.. J. Z. (1) jest zarejestrowanym w PUP w W. i otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 650 zł w skali miesiąca. Płaci alimenty na syna z poprzedniego związku w kwocie 300 zł miesięcznie. Matka powoda korzysta z pomocy rodziny, która w skali miesiąca wynosi w granicach 600 – 700 zł. Pozwany płacił na rzecz powoda do czasu udzielenia zabezpieczenia roszczenia kwotę 300 zł, zaś od 01.12.2013 r. kwotę 800 zł w skali miesiąca. W ciągu ostatnich 2 lat przekazał dla syna paczkę, zawierającą parę bluz, 10 paczek orzeszków oraz 30 funtów. Innej pomocy nie świadczy.
( dowód: zeznania powoda O. H. - k. 46 – 47, 264 – 265, 301;
zeznania świadka A. Z. – k. 181 – 183;
zeznania świadka J. Z. – k. 183 – 184;
zeznania świadka J. H. – k. 184 – 185;
zaświadczenie - k. 11,12;
odpis aktu urodzenia - k. 7;
decyzja o przyjęciu na studia - k. 10;
dowody wpłaty - k. 13 - 18,20,24,26;
faktura VAT - k. 19,21,23,25;
bilet miesięczny – k.22;
pismo Wyższej Szkoły (...) we W. – k.106, 146, 281;
harmonogram rozkładu zajęć – k. 107 – 121;
zaświadczenie PUP w W. – k. 143;
odcinek wypłaty wynagrodzenia – k. 144;
informacja Przedszkola Samorządowego – k.145 )
Pozwany J. H. (1) od 2005 r. zamieszkuje w Wielkiej Brytanii. Pozostaje w związku z M. C.. Z tego związku pochodzi 2 – letnia E., która urodziła się w dniu (...) Pozwany wraz z konkubiną wychowują również 10 – letniego K., który pochodzi z poprzedniego związku (...). Matka otrzymuje alimenty na syna w wysokości 600 zł miesięcznie. J. H. (1) i M. C. zatrudnieni są w (...) Ltd. Z dniem 15.11.2012 r. pozwany został w firmie przeniesiony na stanowisko kierowcy, co skutkowało obniżeniem jego wynagrodzenia. W roku 2012 jego wynagrodzenie wynosiło średnio kwotę 1.846 funtów netto miesięcznie. Od zmiany stanowiska pracy pozwany zarabia średnio kwotę 1.300 funtów netto miesięcznie, z czego płaci kwotę 15 funtów składki na związki zawodowe. M. C. osiągała wynagrodzenie w wysokości 1.044 funtów netto miesięcznie w roku 2011. Obecnie wynosi ono średnio 980 funtów netto miesięcznie, z czego płaci kwotę 12 funtów składki na związki zawodowe. Otrzymuje w skali tygodnia zasiłek na dzieci w wysokości 20,30 funtów na rzecz syna K. oraz 13,40 funtów na rzecz córki E.. W skali miesiąca wydatki na utrzymanie rodziny pozwanego kształtują się na poziomie ok. 1.820 funtów, w tym na: wyżywienie rodziny – 400 funtów, czynsz - 625 funtów, podatek lokalny - 113 funtów, opłaty za gaz i prąd – 82 funty, opłata za wodę - 42 funty, opłata za licencję (...) funtów, opłata za telefon – 40 funtów, opłata za Internet – 25 funtów, ubezpieczenie samochodu – 48 funtów, zakup paliwa – 100 funtów, ubezpieczenie na życie – 25 funtów, opłata za polską sobotnią szkołę małoletniej córki – 15 funtów, opłata za przedszkole małoletniej córki – 20 funtów. Pozwany zaciągnął kredyt w 2011 r. wysokości 7.279 funtów i spłaca go kwotą raty w wysokości 222 funtów miesięcznie. Spłaca też pożyczkę kwotą 50 funtów miesięcznie.
( dowód: zeznania świadka J. H. – k. 184;
zeznania świadka B. C. - k. 249 odw. - 250;
zeznania świadka A. C. – k. 250 odw. – 251;
zaświadczenie - k. 57-60, 177 - 179;
zawiadomienie o wypłacie - k. 61 – 71, 147 – 152, 156 – 161, 257 – 262, 282 - 300;
wyciąg z rachunku bankowego - k. 75 – 76, 86 – 105, 153 – 155, 162 – 164, 192 - 218;
umowa najmu - k. 77 – 78, 168 - 170;
harmonogram spłaty kredytu - k. 79 – 80,81;
rachunek - k. 82 – 85, 165 – 167, 171 - 173;
pismo (...) - k. 174 - 176;
pismo opieki społecznej – k. 222 – 225 )
W oparciu o ustalony stan faktyczny Sąd zważył, co następuje:
Podstawę prawną powództwa zgłoszonego przez O. H. (3) stanowi przepis art. 138 k.r.o. Zgodnie z nim w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Przez zmianę stosunków rozumie się istotne zwiększenie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji, istotne zwiększenie się usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub istotne zmniejszenie się możliwości zaspokajania potrzeb własnymi siłami. Wskazać należy, iż wzrostowi kosztów utrzymania osoby do alimentów uprawnionej z jednej strony musi towarzyszyć wzrost możliwości dochodowych i majątkowych osoby do alimentów zobowiązanej z drugiej strony. Zakres świadczeń nie może zostać tak ustalony, aby ich spełnienie powodowało u zobowiązanego niedostatek.
Zgodnie z art. 133 §1 kr. i op. rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie chyba, że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dziecka stanowi uszczegółowienie ogólnego obowiązku troski o fizyczny i duchowy rozwój dziecka i należytego przygotowania go, odpowiednio do jego uzdolnień, do pracy zawodowej. Jeżeli dziecko uczy się, obowiązek alimentacyjny rodziców trwa w zasadzie do ukończenia przez nie tej nauki. Chodzi jednak o takie kształcenie, dzięki któremu dziecko zdobędzie odpowiedni dla niego zawód, a tym samym uzyska zdolność do samodzielnego utrzymania się ( patrz : wyrok SN z 14.11. 1997 r., III CKN 257/ 97, OSN C 1998/4/70 ). Obowiązkiem rodziców jest umożliwienie dziecku zdobycia wykształcenia stosownego do jego uzdolnień, a więc również wykształcenia wyższego ( patrz : wyrok SN z 12.02. 1998 r., I CKN 499/ 97, Lex nr 50545). W tym zakresie należy wskazać, iż górną granicą świadczeń alimentacyjnych są zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 k.r.o.), choćby nawet nie zostały w tych granicach pokryte wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji.
Należy wskazać, iż od daty poprzedniego ustalenia wysokości alimentów, tj. wydania wyroku rozwodowego w dniu 27.09.1999 r. potrzeby uprawnionego wzrosły do wysokości wskazanej w trakcie jego przesłuchania oraz świadka A. Z. (2). W skali miesiąca wynoszą one ok. 1.700 zł. Powód rozpoczął studia na prywatnej uczelni, co istotnie zwiększyło koszty jego utrzymania. Z uwagi na charakter studiów powód nie ma możliwości zarobkowania i samodzielnego utrzymania. W tym okresie możliwości zarobkowe zobowiązanego zwiększyły się. Jego miesięczne wynagrodzenie od daty orzeczenia rozwodu zwiększyło się z kwoty 1.108 zł netto miesięcznie zł do kwoty 1.300 funtów netto miesięcznie ( w przeliczeniu na złote wynosi ono ok. 6.630 zł netto miesięcznie). Bez wątpienia pozwany ma aktualnie wyższe koszty utrzymania zważywszy na to, iż założył nową rodzinę, ma dodatkowo na utrzymaniu 2 – letnią córkę oraz koszty utrzymania w Anglii są wyższe niż w Polsce. Nie należy jednakże zapominać, iż partnerka pozwanego pracuje i osiąga wynagrodzenie w granicach 980 funtów netto miesięcznie ( w przeliczeniu na złote wynosi ono ok. 5.000 zł netto miesięcznie). Otrzymują również zasiłki na 2 dzieci w łącznej wysokości 135 funtów w skali miesiąca. M. C. otrzymuje alimenty na syna w wysokości 600 zł miesięcznie. Zatem łączny dochód w rodzinie pozwanego wynosi w przeliczeniu na złote ok. 13.000 zł w skali miesiąca. Natomiast matka powoda osiąga jedynie dochód w wysokości 1.600 zł brutto miesięcznie. Wprawdzie w dacie orzeczenia rozwodu nie osiągała dochodów, ale obecnie ma dodatkowo na utrzymaniu młodszego syna. Można zatem przyjąć, iż sytuacja materialna pozwanego polepszyła się od czasu orzeczenia rozwodu, co pozwala na płacenie alimentów na syna w kwocie po 800 zł w skali miesiąca. Mając na uwadze wiek O. H. (3) Sąd uznał, iż każdy z rodziców winien być obciążony alimentami w wysokości 50 % kosztów utrzymania powoda.
Twierdzenia strony pozwanej, działającej przy pomocy profesjonalnego pełnomocnika, iż pozwany prócz alimentów świadczy dla syna pomoc rzeczową, nie znajduje potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Brak inicjatywy dowodowej na poparcie swych twierdzeń łączy się z ryzykiem niekorzystnego rozstrzygnięcia dla tej strony, na której spoczywa ciężar dowodu co do tych okoliczności.
Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w pkt. I i II wyroku.
Ustalając stan faktyczny Sąd dał wiarę zeznaniom stron oraz treści dokumentów, z których dowody przeprowadzono, gdyż nie nasuwają one wątpliwości co do swej prawdziwości i wzajemnie się uzupełniają tworząc logiczny obraz rzeczywistości.
Orzeczenie o kosztach procesu, zawarte w punkcie III wyroku zostało oparte na przepisie art. 100 k.p.c., który stanowi, iż w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Mając na uwadze żądanie pozwu, Sąd ustalił, iż żądanie powoda zostało uwzględnione w 62 %, a tym samym strona pozwana wygrała proces w 38%. W takim też stosunku Sąd rozdzielił poniesione przez strony koszty procesu, na które złożyły się w przypadku powoda: koszty zastępstwa procesowego wynoszące 2.400 zł zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r., nr 163, poz. 1349 z późn. zm.). Natomiast w odniesieniu do pozwanego na ogólną sumę poniesionych przez niego kosztów złożyły się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 2.400 zł ustalone w oparciu o Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r., 163, poz. 1349 z późn. zm.) oraz koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Wobec powyższego Sąd zasądził ostatecznie różnicę kosztów procesu od pozwanego na rzecz powoda kwotę 570 zł (2.400 x 62% = 1.488 zł; 2.417 x 38% = 918; 1.488 zł – 918 zł = 570 zł).
Orzeczenie zawarte w pkt. IV wyroku znajduje swoje uzasadnienie w art. 113 ust. 1 Ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 z p. z. ).
Orzeczenie zawarte w pkt. V wyroku znajduje swoje uzasadnienie w art. 333 k.p.c.