Sygn. akt: VII C 282/13
Dnia 23 września 2014 r.
Sąd Rejonowy VII Wydział Cywilny w L.
w składzie następującym:
Przewodniczący: |
SSR Aneta Murawska |
Protokolant: |
st. sekr. sądowy Iwona Majchrzak |
po rozpoznaniu w dniu 09 września 2014 r.
na rozprawie
sprawy z powództwa F. J.
przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej ul. (...) w L.,G. K.prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą (...) PPHU we W., Towarzystwu (...) S.A. w Ł. i (...) S.A. w W.
o zapłatę
I. oddala powództwo w stosunku do strony pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej ul. (...) w L.;
II. zasądza od pozwanego G. K.prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) PPHU we W. na rzecz powoda F. J. kwotę 3.220,37 złotych (słownie: trzy tysiące dwieście dwadzieścia złotych 37/100) wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 31 maja 2013 roku do dnia zapłaty;
III. dalej idące powództwo w stosunku do pozwanegoG. K.prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) PPHU we W. oddala;
IV. zasądza od pozwanego G. K.prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) PPHU we W. na rzecz powoda kwotę 1.109,33 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania,
V. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej ul. (...) w L. kwotę 600 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania;
VI. nie obciąża powoda kosztami procesu poniesionymi przez interwenienta ubocznego Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w Ł..
Sygn. akt VII C 282/13
Powód F. J. w pozwie z dnia 07 lutego 2013 roku wniósł o zasądzenie na jego rzecz od strony pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej(...) w L. kwoty 3.220,37 złotych z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz wraz z kosztami postępowania według norm przepisanych, w tym kosztami zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu wskazał, iż w dniu 08 grudnia 2010 r. na samochód marki M. o nr rej. (...), stanowiący jego własność spadły z dachu budynku przy ul. (...) w L. bryły śniegu. Na skutek zdarzenia doszło do uszkodzenia pokrywy przedniej oraz szyby czołowej samochodu. Koszt naprawy oszacowano na kwotę 2.620,39 złotych, w tym lakierowanie pokrywy przedniej pojazdu, materiał lakierniczy oraz koszt robocizny. Dodatkowo dokonano wymiany szyby przedniej za kwotę 599,99 złotych. W ocenie powoda odpowiedzialność za zdarzenie ponosi Wspólnota Mieszkaniowa. Pomimo wezwania do zapłaty odszkodowania, strona pozwana do dnia wniesienia pozwu nie ustosunkowała się do żądania powoda.
W odpowiedzi na pozew, strona pozwana – Wspólnota Mieszkaniowa (...) w L., wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwana wspólnota wskazała, że kwestionuje roszczenie powoda co do zasady, jak i co do wysokości. W jej ocenie nie ponosi ona odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną powodowi, zaś zgodnie z treścią przepisu art. 429 k.c. za naprawienie szkody wyłącznie odpowiedzialny jest zarządca nieruchomości.
Postanowieniem z dnia 21 maja 2013 r. Sąd Rejonowy w Legnicy, zgodnie z wnioskiem powoda z dnia 15 kwietnia 2014 r., wezwał do udziału w sprawie w charakterze pozwanego G. K.– zarządcę nieruchomości.
W odpowiedzi na pozew pozwany ad. 2 G. K.wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pozwany ad. 2 zakwestionował w całości zasadność dochodzonego roszczenia. W jego ocenie nie jest on odpowiedzialny za uszkodzenie pojazdu należącego do powoda. Pozwany ad. 2 nie wykonywał prac związanych z usuwaniem brył i sopli lodu z dachu, lecz powierzał ich wykonanie innym osobom. Zdaniem pozwanego ad. 2 wykonywał on prawidłowo swoje obowiązki jako zarządca nieruchomości wspólnej.
W dniu 07 stycznia 2014 r. interwencję uboczną po stronie strony pozwanej wspólnoty mieszkaniowej zgłosiło Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w Ł..
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 08 grudnia 2010 r. około godziny 18:00 na pojazd marki M. o nr rej. (...), stanowiący własność F. J. spadły z dachu budynku bryły śniegu oraz sople lodu. Spadający śnieg z dachu budynku przy ul. (...) w L. spowodował pęknięcie przedniej szyby samochodu powoda oraz wgniótł pokrywę przednią samochodu.
Nieruchomość przy ul. (...) w L. i teren, na którym był zaparkowany samochód należy do Wspólnoty Mieszkaniowej (...) w L..
W momencie zdarzenia przedmiotowy samochód był zaparkowany prostopadle do budynku. Kilka dni wcześniej, a nawet w tym samym dniu z dachu budynku również spadały sople lodu na chodnik, lecz nie dokonały żadnych zniszczeń.
W czasie powstania szkody nie obowiązywał zakaz parkowania samochodów mieszkańcom we wnętrzu blokowym Piekarska 1-3.
Dowód:
- zeznania świadka B. K., k. 89-90;
- zeznania świadka S. L., k. 90-91;
- zeznania świadka L. O., e-protokół z dnia 08 października 2013 r., 00:13:32-00:22:16;
- przesłuchanie powoda, e-protokół z dnia 08 października 2013 r., 00:02:57-00:13:42;
-pismo zarządcy do (...)- k. 11 akt.
Powód dokonał naprawy przedmiotowego samochodu w autoryzowanym salonie samochodów M.. Koszt naprawy został oszacowany na kwotę 3.220,37 zł, w tej kwocie została uwzględniona kwota 2.620,39 zł tytułem naprawy pokrywy przedniej pojazdu oraz kwota 599,99 zł tytułem wymiany szyby czołowej pojazdu.
Dowód:
- faktura VAT nr (...), k. 9;
- faktura VAT nr (...), k. 10.
Koszt wykonania naprawy pojazdu powoda marki M. o nr rej. (...), z uwzględnieniem cen nowych oryginalnych części zamiennych, technologii producenta i serwisowych stawek za robociznę, według stanu na miesiąc wystąpienia szkody wynosi 4.728,20 złotych brutto.
Dowód:
- pisemna opinia biegłego L. S., k. 75-82.
Umowa zlecenia zarządzania nieruchomością wspólną pomiędzy Wspólnotą Mieszkaniową(...) w L. a G. K. została zawarta w dniu 31 sierpnia 2005 r. Na jej podstawie do obowiązków zarządcy nieruchomości wspólnej w zakresie obsługi eksploatacyjnej wspólnoty należy zapewnienie bieżącej, nieprzerwanej obsługi eksploatacyjnej nieruchomości wspólnej poprzez wyszukiwanie usługodawców, negocjowanie warunków zawieranych umów i kontrolę ich wykonania w zakresie utrzymania należytego porządku i czystości pomieszczeń i urządzeń budynku służących do wspólnego użytku wszystkich właścicieli lokali (§ 3 ust. 3 pkt 2 lit. b umowy zlecenia).
Prace usuwania sopli i zalegającego śniegu, wg oświadczenia zawartego w piśmie do (...) w B., zarządca zlecał podwykonawcom.
Dowód:
-umowa zlecenie zarządzania nieruchomością wspólną z dnia 31 sierpnia 2005 r., k. 23-31.
- pismo zarządcy do (...) SA w B.- k. 11.
Zarządca nieruchomości nie odśnieżał skośnych dachów zarządzanych przez siebie budynków, w tym budynku przy ul. (...) w L..G. K.nie zlecał również usługi usunięcia nawisów śnieżnych z dachu posesji przed dniem 09 grudnia 2010 r.
Dowód:
- zeznania pozwanego ad. 2 G. K., e-protokół z dnia 08 października 2013, 00:22:16-00:3:37.
Wspólnota Mieszkaniowa(...) w L. na dzień zdarzenia posiadała umowę odpowiedzialności cywilnej zawartą z Towarzystwem (...) S.A. z siedzibą w Ł..
/okoliczność bezsporna/
W dniu 22 grudnia 2010 r. powód zgłosił szkodę ubezpieczycielowi Wspólnoty Mieszkaniowej (...) w L. – firmie (...) S.A. z siedzibą w Ł..
Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, w dniu 25 stycznia 2011 r. ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania w związku ze zgłoszoną do ubezpieczenia szkodą z tytułu odpowiedzialności cywilnej ubezpieczonego. W toku czynności ustalono, że odpowiedzialność za zdarzenie ponosi zarządca nieruchomości i odszkodowanie powinno być wypłacone z jego polisy ubezpieczeniowej. Pomimo odwołania ubezpieczyciel nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska.
Dowód:
- pismo z dnia 25 stycznia 2011 r.
- akta szkodowe.
G. K.prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) w L., w dniu zdarzenia posiadał zawartą umowę odpowiedzialności cywilnej z (...) S.A. z siedzibą w W..
/okoliczność bezsporna/
Powód zgłosił powstanie szkody również zarządcy nieruchomości wspólnej. Bezpośrednio od zarządcy otrzymał numer jego polisy ubezpieczeniowej i w dniu 04 stycznia 2012 r. dokonał zgłoszenia szkody majątkowej ubezpieczycielowi zarządcy i wezwał go do zapłaty kwoty 3.220,37 zł. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego (...) S.A. w W. w dniu 30 maja 2012 r. odmówił wypłaty odszkodowania z tytułu poniesionej szkody majątkowej. W uzasadnieniu swojego stanowiska powołał się na korespondencję z ubezpieczonym, i przypisał odpowiedzialność za szkodę Wspólnocie Mieszkaniowej „Piekarska 1-3” w L..
Dowód:
- przesłuchanie pozwanego ad. 2 G. K., e-protokół z dnia 08 października 2013, 00:22:16-00:3:37;
- pismo z dnia 24 kwietnia 2012, k. 11;
- pismo z dnia 30 maja 2012 r., k. 12;
- akta szkodowe.
Powód wezwał pismem z dnia 02 października 2012 r. zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej „Piekarska 1-3” w L. do zapłaty kwoty 3.220,37 złotych tytułem odszkodowania za szkodę w pojeździe marki M. nr rej. (...) z dnia 08 grudnia 2010 r., spowodowaną spadającymi z dachu budynku przy ul. (...) bryłami lodu.
Dowód:
- pismo z dnia 02 października 2012 r., k. 13.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo jest zasadne jedynie w stosunku do pozwanego ad. 2 G. K.prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) w L., z tej przyczyny zostało oddalone w stosunku do strony pozwanej - Wspólnoty Mieszkaniowej „Piekarska 1-3” w L..
Powód F. J. w pozwie wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od strony pozwanej ad.1 i pozwanego ad.2 kwoty 3.220,37 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 07 lutego 2013 r. do dnia zapłaty oraz o zwrot kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Powód jest właścicielem samochodu osobowego marki M. nr rej. (...). W dniu 08 grudnia 2010 r. na przedmiotowy pojazd zaparkowany przy budynku na ulicy (...) w L. spadł oblodzony śnieg oraz sople lodu. Spadający z dachu posesji śnieg spowodował pęknięcie przedniej szyby oraz wgniótł pokrywę przednią samochodu. O powyższym fakcie poinformowany został zarządca nieruchomości - G. K.. Ubezpieczyciel zarządcy odmówił zapłaty odszkodowania, podobnie ubezpieczyciel Wspólnoty, wskazując w każdym przypadku, iż ubezpieczony nie ponosi winy za zaistniałe zdarzenie.
Spór w analizowanej sprawie sprowadzał się do znalezienia odpowiedzi na pytanie - czy pozwany ad.2 jako zarządca nieruchomości, ponosi w ustalonym stanie faktycznym odpowiedzialność za jego działania lub zaniechania, które doprowadziły do powstania szkody majątkowej wyrządzonej osobom trzecim.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów oraz akt szkodowych przedłożonych do akt sprawy, dowodu z zeznań świadków i przesłuchania powoda oraz członka zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej, oraz opinii biegłego sądowego, którym Sąd dał wiarę i uznał je za przekonujące i wiarygodne. Przedstawiona pisemna opinia biegłego sądowego jest rzetelna i sporządzona zgodnie z zasadami kosztorysowania napraw pojazdów. Sąd analizując wnioski opinii w całości je podzielił, uznając opinię biegłego za spójną i logiczną. Biegły w sposób wyczerpujący i fachowy odniósł się do wszelkich kwestii wymagających wiedzy specjalnej i brak podstaw aby jego wnioski podważyć.
W tym miejscu należy stwierdzić rzecz oczywistą - na prawidłowo czy też nieprawidłowo zaparkowany przy posesji nr (...) na ul. (...) w L. samochód powoda - nie powinien w okresie zimowym z dachu tej nieruchomości spaść ani śnieg, jak również sople lodu. Jeżeli sytuacja taka zaistniała, to doświadczenie życiowe pozwala na wyprowadzenie wniosku, że doszło do zaniedbania ze strony zarządcy posesji, odpowiadającego za zapewnienie bezpieczeństwa użytkownikom korzystającym z chodnika i przejścia czy przejazdu przy nieruchomości. To z kolei prowadzi do przyjęcia odpowiedzialności pozwanego ad.2 względem powoda jako właściciela uszkodzonego pojazdu na podstawie art. 415 k.c. Jak przyznał sam zarządca, w jego ocenie nie był on zobowiązany do usuwania śniegu z dachu typu skośnego, który znajduje się na przedmiotowej posesji. Zarządca nieruchomości nie zlecał również wykonania usługi usuwania nawisów śnieżnych z dachu posesji przed zdarzeniem z dnia 8 grudnia 2010 r. Zarządca winien podjąć stosowne działania, aby wyeliminować niebezpieczeństwo osunięcia śniegu i lodu. Zatem między powstałą szkodą powoda i zaniechaniem zarządcy nieruchomości zachodzi normalny związek przyczynowy przewidziany w art. 361 § 1 k.c. Pozwany G. K.jako osoba profesjonalnie zajmująca się zarządzaniem nieruchomościami powinien w określonym nieprzerwanym czasie, tj. przez czas trwania umowy o zarządzanie, utrzymywać dach nieruchomości w stanie oczyszczonym, nie zagrażającym bezpieczeństwu przechodniów i pojazdów, bowiem zgodnie z umową § 3 ust. 3 pkt 2 lit. b) zobowiązał się do utrzymania należytego porządku i czystości pomieszczeń i urządzeń budynku służących do wspólnego użytku właścicieli lokali.
W ocenie Sądu wystąpiły przesłanki odpowiedzialności pozwanego zarządcy. Stosownie do art. 415 k.c. przesłankami odpowiedzialności odszkodowawczej za własny czyn są: 1) bezprawne działanie lub zaniechanie pozwanego, a więc każde zachowanie sprzeczne z normami prawnymi lub zasadami współżycia społecznego, 2) wina pozwanego, 3) szkoda rozumiana jako uszczerbek majątkowy, 4) związek przyczynowy pomiędzy bezprawnym, zawinionym zachowaniem lub zaniechaniem pozwanego a szkodą.
Powyższe przesłanki muszą wystąpić łącznie, a ciężar ich udowodnienia spoczywa na powodzie, stosownie do art. 6 k.c. Pozwany ad.2 kwestionował istnienie wszystkich przesłanek odpowiedzialności deliktowej, zatem na powodzie spoczywał ciężar ich wykazania.
Powód skutecznie wykazał, że pozwany nie dopełnił spoczywającego na nim obowiązku w postaci usunięcia śniegu lub lodu z dachu zarządzanej nieruchomości, wynikających z umowy o zarządzanie nieruchomością lub z przepisów prawa, (co zresztą pozwany ad.2 sam przyznał), zaniechanie pozwanego ad.2 było zawinione, czyli pozwany mógł zapobiec zdarzeniu, ale tego nie zrobił czy to umyślnie czy też lekkomyślnie lub z niedbalstwa, śnieg spadł z dachu budynku, który pozostaje w zarządzie pozwanego ad.2.
Należy mieć przy tym na uwadze, iż zarządca zgodnie z art. 61 pkt 2 ustawy Prawo budowlane - jest zobowiązany zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Na pozwanym ad. 2 spoczywał ciężar wykazania, że w dniu uszkodzenia samochodu nie wystąpiły takie zjawiska atmosferyczne, które ponownie doprowadziły do oblodzenia dachu i wystąpienia nawisów lodowych, czego nie uczynił, twierdząc, że dachu tego typu nie miał obowiązku oczyszczać.
W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że uchylenie odpowiedzialności powierzającego z uwagi na brak winy w wyborze nie wyłącza jego odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną jego własnym zaniedbaniem (por. wyrok SN z 26 listopada 2004 r., V CK 253/04, LEX nr 146404 oraz wyrok SN z 24 maja 2007 r., II CSK 113/07, LEX nr 286755). . Powierzający ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 415 k.c., jeżeli wykonanie czynności zostało powierzone profesjonaliście, a szkoda jest następstwem nieudzielenia przez powierzającego informacji i zaleceń, których przekazanie wybranemu wykonawcy czynności pozwoliłoby uniknąć wyrządzenia szkody (por. wyrok SN z 9 lipca 1998 r., II CKN 835/97, OSN 1998, nr 12, poz. 225). W przedmiotowej sprawie pozwany G. K.powinien zatem wykazać, że na dzień 08 grudnia 2010 r. zadbał o oczyszczanie dachu nieruchomości przy ulicy (...) w L. zlecając wykonanie tych czynności podmiotom wykwalifikowanym, aby móc skutecznie powoływać się na wyłączenie swojej odpowiedzialności na podstawie art. 429 k.c. Skoro pozwany tego nie uczynił, Sąd na podstawie art. 415 k.c. uwzględnił powództwo wobec niego.
Pozwana wspólnota mieszkaniowa zawarła umowę o zarządzanie. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 429 k.c. kto powierza wykonanie czynności drugiemu, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez sprawcę przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, chyba że nie ponosi winy w wyborze albo, że wykonanie czynności powierzył osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności. W sprawie bezspornym jest, iż Wspólnota Mieszkaniowa (...) w L. zleciła wykonywanie zarządu nieruchomością wspólną, w tym prac związanych między innymi z usuwaniem skutków zimy zarządcy G. K., który w ramach prowadzonej działalności gospodarczej pod firmą (...) świadczy usługi polegające na zarządzaniu nieruchomościami. W tym stanie rzeczy przez sam fakt zawarcia umowy zlecenia Wspólnota Mieszkaniowa zwolniła się od odpowiedzialności za szkody wynikające z nieprawidłowości przy procesie usuwania skutków zimy.
Z tych powodów Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Powód dochodził poniesionych przez siebie kosztów naprawy pojazdu, które jednak okazały się mniejsze od ustalonych kosztów naprawy ustalonych przez biegłego sądowego i w tym stanie rzeczy Sąd - na podstawie wyżej przywołanych przepisów - orzekł jak w punkcie II wyroku. O odsetkach ustawowych od zasądzonej należności głównej Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c. i 198 § 1 k.p.c. (wezwanie do wzięcia udziału w sprawie w charakterze pozwanego, dokonane przez sąd zastępuje pozwanie, a odsetki zostały zasądzone począwszy od dnia otrzymania postanowienia o wezwaniu do udziału w sprawie i doręczenia odpisu pozwu i innych pism procesowych, dlatego też powództwo w części dotyczącej żądania odsetek zostało uwzględnione od dnia 07 lutego 2013 r.).
Koszty procesu zostały rozliczone zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu przewidzianą w art. 100 k.p.c. Powód przegrał sprawę tylko w nieznacznym zakresie, zatem, należało obciążyć kosztami postępowania pozwanego G. K..
Roszczenie powoda skierowane wobec pozwanej wspólnoty mieszkaniowej podlegało oddaleniu, zatem w pkt V zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu z art. 98 k.p.c., Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sąd na podstawie art. 107 k.p.c. oddalił wniosek interwenienta ubocznego o zasądzenie kosztów postępowania. Stosownie do treści art. 107 zd. 3 k.p.c. sąd może przyznać interwenientowi koszty interwencji od przeciwnika obowiązanego do zwrotu kosztów. Wskazuje na to, że nie obliguje on do zasądzenia kosztów w każdym przypadku, w którym istnieją podstawy do obciążenia kosztami przeciwnika. W takiej sytuacji zasadne jest odwołanie się przez sąd do ogólniejszych kryteriów w postaci potrzeby rzeczywistej obrony interesów interwenienta ubocznego w określonych okolicznościach rozpoznawanej sprawy (postanowienie SN z dnia 23 lutego 2012 roku, V CZ 141/11, LEX nr 1215162). Sąd orzekając o wniosku interwenienta ubocznego o zasądzenie kosztów postępowania miał na uwadze, że działania pełnomocnika podjęte w imieniu interwenienta ubocznego ograniczyły się jedynie do zajęcia stanowiska co do zasadności powództwa w piśmie procesowym zawierającym oświadczenie o przystąpieniu do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego, którego wnioski pozostawały tożsame ze stanowiskiem strony pozwanej ad. 1. Wkład interwenienta ubocznego w rozpoznanie sprawy w postępowaniu był zatem nieznaczny.
Z powyższych względów, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.