Sygn. akt VII U 1388/16
Dnia 20 października 2016 r.
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Renata Gąsior
Protokolant Małgorzata Nakielska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. w Warszawie
sprawy G. K.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W.
o ustalenie okresów podlegania ubezpieczeniom społecznym
na skutek odwołania G. K.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 4 lipca 2016 r., nr (...)
oddala odwołanie.
Decyzją z dnia 4 lipca 2016 r., nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W., działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 9 ust. 1 i la, art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121, z późn. zm.) stwierdził, że G. K. jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega:
Obowiązkowo ubezpieczeniom/u emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu
od |
do |
1999-04-21 |
1999-06-30 |
2000-07-01 |
2000-09-03 |
2001-06-16 |
2001-09-11 |
2001-11-01 |
2002-04-30 |
2002-07-01 |
2003-01-31 |
2003-04-01 |
2004-03-31 |
2005-03-01 |
2005-05-20 |
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że z dokumentów posiadanych przez Oddział wynika, że od 02.01.2002 r. ubezpieczony dokonał zgłoszenia jako płatnik składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Ponadto odwołujący dokonał zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 02.01.2002 r. do 30.03.2002 r.
W związku z powyższym ubezpieczony złożył do organu rentowego dokumenty rozliczeniowe za okres od 01/2002 r. do 08/2002 r. oraz dokonał wpłat składek na ubezpieczenia społeczne za okres od 01/2002 r. do 03/2002 r., zaś na ubezpieczenie zdrowotne od 01/2002 r. do 05/2002 r.
W decyzji organ rentowy wskazał również, że odwołujący został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w okresach:
od 01.01.1999 r. do 31.03.1999 r.- przez płatnika składek (...) (NIP: (...)),
od 01.07.1999 r. do 30.06.2000 r. - przez płatnika składek WYŻSZA SZKOŁA (...) (NIP: (...)),
od 04.09.2000 r. do 15.06.2001 r. - przez płatnika składek (...) OKRĘGOWA IZBA (...) (NIP: (...)),
od 12.09.2001 r. do 31.10.2001 r. - przez płatnika składek (...) S.A. (NIP: (...)),
od 01.05.2002 r. do 30.06.2002 r. - przez płatnika składek Pana I. K. (NIP: (...)),
od 01.02.2003 r. do 06.04.2003 r. - przez płatnika składek (...) SP. Z O.O. (NIP: (...)),
od 01.04.2004 r. do 28.02.2005 r. - przez płatnika składek (...) (NIP: (...)).
Organ rentowy wskazał, że w miesiącu 04/2003 r. podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne ze stosunku pracy w przeliczeniu na okres miesiąca były niższe od kwoty minimalnego wynagrodzenia.
Z informacji przekazanych przez Urząd Skarbowy W. P., pismem z dnia 16.06.2016 r., znak: (...) wynika, że w okresach od 21.04.1999 r. do 31.03.2002 r. oraz od 01.01.2003 r. do 20.05.2005 r. odwołujący figurował w ewidencji podatników jako osoba prowadząca działalność gospodarczą. Ponadto za lata 1999-2004 rozliczał się jako osoba prowadząca działalność gospodarczą.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1 i art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu) podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność, natomiast dobrowolnie, na swój wniosek podlegają ubezpieczeniu chorobowemu, natomiast w myśl art. 9 ust. 1 ww. ustawy, osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, spełniające jednocześnie warunki do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi z innych tytułów, są obejmowane ubezpieczeniami tylko z tytułu stosunku pracy. Mogą one dobrowolnie, na swój wniosek, być objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym również z innych tytułów. Zgodnie z art. 9 ust 1a wskazanej ustawy, osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, których podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne w przeliczeniu na okres miesiąca jest niższa od kwoty najniższego wynagrodzenia podlegają również obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z innych tytułów( decyzja z dnia 4 lipca 2016 a.r.)
Od powyższej decyzji G. K. w dniu 5 sierpnia 2016 r. wniósł odwołanie, zaskarżając decyzję w całości zarzucając obrazę przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ponadto ubezpieczony podniósł zarzut przedawnienia roszczeń Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za ww. okres.
W uzasadnieniu odwołania odwołujący wskazał, że organ rentowy wydał decyzję zmierzającą do przerwania biegu przedawnienia składek za okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym. Ubezpieczony wskazał, że skutecznie przerwanie biegu przedawnienia jest możliwe, gdy nie nastąpiło jeszcze przedawnienie. Ponadto wszystkie składki za okresy wskazane w decyzji organu rentowego tj. od 2005 r. uległy przedawnieniu najdalej do końca 2015 r.
Ubezpieczony dodatkowo podniósł, że w związku z art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – w brzmieniu nadanym przez art. 11 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców, do końca 2011 r. obowiązywał 10-letni okres przedawnienia składek na Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Od dnia 1 stycznia 2012 r. okres przedawnienia wynosi pięć lat, licząc od dnia, w którym składki stały się wymagalne.
Ubezpieczony wskazał również, że w nowych przepisach znalazło się pewne zastrzeżenie. Otóż, jeśli składki stały się wymagalne przed 1 stycznia 2012 r. – nowy, pięcioletni bieg przedawnienia i tak zaczyna się dopiero od 1 stycznia 2012 r. Wyjątkiem jest sytuacja, w której składki wymagalne przed 1 stycznia 2012 r., zgodnie ze starym, 10-letnim biegiem przedawnienia, przedawniłyby się wcześniej. W takim wypadku przedawnienie następuje z upływem wcześniejszego terminu, a nie zgodnie z nowymi przepisami ( odwołanie z dnia 5 sierpnia 2016 r., k. 2-3 a.s.).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania, z argumentacją jak w zaskarżonej decyzji ( odpowiedź na odwołanie z dnia 5 września 2016 r.).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 6 maja 2016 r. organ rentowy, zawiadomił ubezpieczonego, że na podstawie art. 61 § 1 i § 4; art. 50 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. Nr 267) w związku z art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121), wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia okresu podlegania przez ubezpieczonego, ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Ponadto organ rentowy powiadomił odwołującego, że z dokumentów posiadanych przez Oddział wynika, że od 02.01.2002 r. dokonał zgłoszenia jako płatnik składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Z tego tytułu ubezpieczony dokonał zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 02.01.2002 r. do 30.03.2002 r.
Nadto odwołujący złożył dokumenty rozliczeniowe za okres od 01/2002 r. do 08/20021 oraz dokonał Pan wpłat składek na ubezpieczenia społeczne za okres od 01/2002 r. do 03/20021 zaś na ubezpieczenie zdrowotne od 01/2002 r. do 05/2002 r.
Zgodnie z art. 6 ust. l pkt 5, art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1 i art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnym rentowym i wypadkowemu) podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność, natomiast dobrowolnie, na swój wniosek podlegają ubezpieczeniu chorobowemu. Obowiązek podlegania ubezpieczenia społecznym powstaje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności i istnieje do zaprzestania wykonywania tej działalności z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie.
W związku z powyższym organ rentowy wezwał ubezpieczonego do złożenia prawidłowych dokumentów zgłoszeniowych i rozliczeniowych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz podania faktycznych okresów prowadzenia działalności ( zawiadomienie z dnia 6 maja 2016 r. a.r.).
Pismem z dnia 22 czerwca 2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował G. K. o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w toku którego organ rentowy ustalił, że w okresach od 21.04.1999r. do 30.06.1999r., od 01.07.2000r. do 03.09.2000 r., od 16.06.2001 r. do 11.09.2001 r., od 01.11.2001 r. do 30.04.2002 r., od 01.07.2002 r. do 31.01.2003 r., od 01.04.2003 r. do 31.03.2004 r. oraz od 1.03.2005 r. do 20.05.2005 r. G. K. podlega ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarcze ( pismo z dnia 22 czerwca 2016 r. a.r.).
Na mocy ww. ustaleń Zagład (...) II Oddział w W. w dniu 4 lipca 2016 r. wydał decyzję nr (...) ustalającą okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym ( decyzja z dnia 4 lipca 2016 a.r.)
Powołane przez Sąd Okręgowy dowody z dokumentów, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia, były wiarygodne, korespondowały ze sobą oraz z osobowymi źródłami dowodowymi i tworzyły spójny stan faktyczny. Co istotne, strony, w tym organ rentowy, nie kwestionowały ich autentyczności i zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy, a zatem okoliczności wynikające z tych dokumentów, należało uznać za bezsporne i mające rozstrzygające znaczenie.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie G. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 4 lipca 2016 r., nr (...) jest niezasadne i jako takie podlega oddaleniu.
Istotą sporu w przedmiotowym postępowaniu było wskazanie przez ubezpieczonego, że wszystkie okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym wskazane w decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczą okresu sprzed 10 lat przed dniem wydania decyzji, a w związku z tym wszystkie składki za ww. okresy uległy przedawnieniu do końca 2015 r.
Zgodnie z treścią przepisów art. 6 ust. 1 pkt. 1, art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 121 z późn. zm.) pracownik objęty jest obowiązkowymi ubezpieczeniami: emerytalnym, rentowym, chorobowym i wypadkowym.
Stosownie zaś do art. 13 pkt. 1 powołanej ustawy obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym powstaje od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku. Obowiązek zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych spoczywa na płatniku składek (art. 36 ust. 2 ustawy), którym jest pracodawca (art. 4 pkt. 2 lit. a ustawy).
Na mocy art. 9 ust. 1 ww. ustawy, osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, spełniające jednocześnie warunki do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi z innych tytułów, są obejmowane ubezpieczeniami tylko z tytułu stosunku pracy. Mogą one dobrowolnie, na swój wniosek, być objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym również z innych tytułów. Zgodnie z art. 9 ust 1a wskazanej ustawy, osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, których podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne w przeliczeniu na okres miesiąca jest niższa od kwoty najniższego wynagrodzenia podlegają również obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z innych tytułów
Na podstawie art. 86 ust. 2 ustawy systemowej Zakład Ubezpieczeń Społecznych w ramach przeprowadzanych kontroli może między innymi ustalać zgłoszenie do ubezpieczenia społecznego oraz prawidłowość i rzetelność obliczania, potrącania i opłacania składek oraz innych składek i wpłat, do których pobierania obowiązany jest organ rentowy. Może więc badać fakt zawarcia umowy o pracę oraz jej ważność, celem stwierdzenia objęcia pracownika ubezpieczeniami społecznymi (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 2005 r. sygn. akt III UK 200/04).
Natomiast na podstawie art. 83 ust. 1 pkt. 1 powołanej ustawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących zgłaszania do ubezpieczeń społecznych.
Osoba kwestionująca stanowisko organu rentowego zawarte w wydanej po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego decyzji zobowiązana jest nie tylko do podważania trafności poczynionych przez organ rentowy ustaleń, ale również – nie ograniczając się wyłącznie do polemiki z tymi ustaleniami – winna, zgodnie z treścią przepisu art. 6 k.c., wskazać na okoliczności i fakty znajdujące oparcie w materialne dowodowym, z których możliwym byłoby wyprowadzenie wniosków i twierdzeń zgodnych ze stanowiskiem zaprezentowanym w odwołaniu.
Jak wynika z ustaleń Sądu Okręgowego, G. K. odwołał się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W., w której to decyzji organ rentowy wskazał okresy podlegania przez ubezpieczonego obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym, rentowemu i wypadkowemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą. Organ rentowy, jak wynika z uzasadnienia decyzji na podstawie danych znajdujących się w systemie ubezpieczeń społecznych ustalił okresy podlegania przez odwołującego ubezpieczeniom społecznym, powołując się na ustawę o systemie ubezpieczeń społecznych. Ubezpieczony co prawda zaskarżył decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W., ale de facto w swoim odwołaniu nie odniósł się do poszczególnych okresów ujawnionych w ww. decyzji. Nie zakwestionował również jakoby w tym czasie w poszczególnych okresach miał nie podlegać obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu. Jedynym argumentem jaki odwołujący podniósł w swoim odwołaniu jest stwierdzenie, że wszystkie składki za okresy wskazane w decyzji tj. od 2005 r. uległy przedawnieniu najdalej do końca 2015 r.
Zdaniem Sądu Okręgowego, ubezpieczony myli dwie kwestie, a mianowicie sam fakt podlegania ubezpieczeniom społecznym z ewentualnym obowiązkiem uiszczenia składek z tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym. Sąd Okręgowy wskazał, że okresy ubezpieczenia społecznego objęte decyzją z punktu widzenia ewentualnych należności wobec organu rentowego faktycznie byłby należnościami przedawnionymi, bowiem jak wskazuje art.24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – w brzmieniu nadanym przez art. 11 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców, do końca 2011 r. obowiązywał 10-letni okres przedawnienia składek na Zakład Ubezpieczeń Społecznych, natomiast od stycznia 2012 r. okres przedawnienia wynosi 5 lat, licząc od dnia, w którym składki stały się wymagalne, o tyle samo ustalenie okresów podlegania ubezpieczeniom społecznym nie podlega przedawnieniu. W związku z powyższym Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. miał prawo ustalić okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym na podstawie danych znajdujących się w systemie ubezpieczeń społecznych. Jak wyjaśnił pełnomocnik organu rentowego ww. decyzja była także rezultatem porządków przeprowadzanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, co nie jest jednoznaczne z faktem, że organ rentowy domaga się od ubezpieczonego zapłaty składek za okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym.
Ponieważ do samej treści decyzji wskazującej na okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym odwołujący nie zgłosił żadnych zarzutów jak i nie przedstawił dowodów, że w którymś z tych okresów miałby nie podlegać ubezpieczeniom społecznym Sąd Okręgowy w oparciu o przepis art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie G. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z 4 lipca 2016 r., nr (...), jako nieuzasadnione.
SSO Renata Gąsior