Sygn. akt: I C 2255/13
Lubin, dnia 4 listopada 2015r.
Sąd Rejonowy w Lubinie I Wydział Cywilny w składzie następującym:
Przewodniczący: SSR Adam Mika
Protokolant: sekr. sądowy Joanna Cidyło
po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2015r.
na rozprawie
sprawy z powództwa (...) S.A. w L.
przeciwko G. O.
o zapłatę
I. zasądza od pozwanego G. O. na rzecz strony powodowej (...) S.A. w L. kwotę 34.341,58 zł (trzydzieści cztery tysiące trzysta czterdzieści jeden złotych 58/100) wraz z odsetkami ustawowymi od kwot:
- 18.861,79 zł od dnia 08.03.2013r. do dnia zapłaty,
- 15.479,79 zł od dnia 08.05.2013r. do dnia zapłaty,
II. oddala dalej idące powództwo,
III. zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 4.777 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 2.417 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,
IV. nakazuje pozwanemu, aby uiścił na rzecz Skarbu Państwa (kasa Sądu Rejonowego w Lubinie) kwotę 771,77 zł, tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa.
Strona powodowa (...) S.A. w L. wniosła o zasądzenie od pozwanego G. O. na swoją rzecz kwoty 37.185 zł 98 gr wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwot:
- 3.040 zł od dnia 08 maja 2013 roku do dnia zapłaty,
- od kwoty 18.861 zł 79 gr. od dnia 08 marca 2013 roku do dnia zapłaty,
- od kwoty 15. 284 zł 19 gr. od dnia08 maj 2013 roku do dnia zapłaty
W uzasadnieniu swojego żądania strona powodowa podała, że dnia 20 grudnia 2012 roku strony zawarły umowę najmu samochodu marki F. (...) o numerze rejestracyjnym (...). W okresie wynajmu pojazdu w dniu 27 grudnia 2012 roku doszło do zatarcia silnika przez niedostateczną ilości oleju silnikowego. Pozwany pomimo zapalenia się czerwonej kontrolki ostrzegający o niskim ciśnieniu oleju w układzie smarowania silnika kontynuował jazdę z i przerwał ją dopiero po ponownym zapaleniu kontrolki oraz gdy pojawiła się głośna praca silnika . Po zgłoszeniu przez pozwanego awarii samochodu, strona powodowa nie znając jeszcze przyczyny awarii, udostępniła pozwanemu w dniu 27 grudnia 2012 roku drugi samochód marki P. (...) o numerze rejestracyjnym (...). W trakcie użytkowania tego samochodu również doszło do jego uszkodzenia .Na skutek najechania przez pozwanego na usypisko ziemi uszkodzony został przedni zderzak z osprzętem oraz chłodnica silnika, w wyniku czego doszło do wycieku płynu chłodzącego i w konsekwencji do bardzo silnego przegrzania silnika spowodowanego jazdą bez płynu chłodzącego.
W obydwu wypadkach - zdaniem strony powodowej- do uszkodzenia samochodów doszło wskutek zaniedbań pozwanego. W przypadku F. (...) strona powodowa podjęła decyzję o sprzedaży uszkodzonego samochodu , w wyniku czego uzyskała kwotę netto 26. 829, 27 zł . Z uwagi na to że wartość samochodu przed uszkodzeniem wynosiła 45 891,07 zł netto szkoda strony powodowej w tym zakresie wniosła o 18.861,79 zł.
W przypadku samochodu marki P. (...) naprawa samochodu z punktu widzenia technologicznego była niewskazana, wobec czego konieczne było zakupienie i wymiana silnika oraz wykonanie czynności koniecznych w związku z wymianą silnika takich jak np. wymiana oleju i filtrów. Łączny koszt tych napraw wyniósł 15.284 zł 19 gr. Ponadto strona powodowa wystawiła notę obciążeniową na kwotę 3.040 zł, na które składają się następujące należności: 500 zł z tytułu kary umownej za uszkodzenie samochodu, 40 zł kary umownej za zwrócenie brudnego samochodu, 2.500 zł kary umownej z tytułu utraty gwarancji na samochód będących wynikiem uszkodzenia silnika z winy najemcy. Wysokość kary umownej z tytułu uszkodzenia samochodu została zmniejszona z 1.500 zł na 500 zł z uwagi na wpłatę 1.000zł dokonaną przez ubezpieczyciela z tytułu assistance .
Pozwany G. O. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. Pozwany zaprzeczył jakoby do uszkodzenia pojazdów doszło w wyniku umyślnego działania, zaniechania bądź rażącego niedbalstwa. To obowiązkiem strony powodowej, zgodnie z pkt 26 regulaminu (...) S.A. w zakresie najmu samochodów stanowiącego załącznik do zawieranych przez stronę powodową umów najmu, jest podstawienie każdorazowo do dyspozycji najemcy sprawnego samochodu w stanie umożliwiającym jego prawidłową eksploatację, co oznacza, że przy prawidłowym korzystaniu nie powinna ulec awarii przez cały okres najmu. Pozwany zarzucił, że samochody marki F. (...) poruszał się zgodnie z przepisami ruchu drogowego oraz przeznaczeniem po autostradzie, kiedy zapaliła się kontrolka sygnalizująca niski poziom oleju silnikowego , a silnik samochodu zaczął nagle pracować głośniej niż wcześniej. Pozwany podjął decyzje o zaprzestaniu dalszej jazdy, ale znajdował się na autostradzie i był zmuszony przejechać jeszcze kilka kilometrów do najbliższego parkingu aby nie stwarzać zagrożenia dla innych uczestników ruchu. Awarię zgłosił pracownikom strony powodowej, którzy przyjechali po uszkodzony samochód F. (...). Zdaniem pozwanego niemożliwe było holowanie F. (...) tym samochodem ze względu na dużo większą masę F.. Wg oceny pozwanego pracownicy strony powodowej zdecydowali się ostatecznie na jazdę holowanym pojazdem i wtedy doprowadzili do jego ostatecznego uszkodzenia. Tym samym bezpodstawną jest próba obciążenia pozwanego żądaniem zapłaty kwoty 18.861,79 zł.
Równie bezzasadna jest zdaniem pozwanego próba obciążenia go kwotą 18.324,19 zł z tytułu naprawy samochodu marki P. (...). W oświadczeniu o uszkodzeniach sporządzonym w dniu zwrotu pojazdu odnotowano tylko otarcie przedniego zderzaka oraz tylnych prawych drzwi. Nie ma natomiast żadnych dowodów na to , że to powód odpowiada za uszkodzenie chłodnicy i wyciek płynu chłodniczego, a co za tym idzie, że to on odpowiada za przegrzanie silnika . Pozwany zarzucił również, że nie ma podstaw do obciążania go kosztami oklejenia auta , bowiem nie było ono oklejone znakami firmowymi strony powodowej w czasie, gdy pozwany z niego korzystał . Tak samo za bezpodstawne w ocenie pozwanego jest obciążenie go kosztami naprawy wtrysków, które były sprawne w okresie najmu oraz kosztami zakupu oleju i filtrów, a także uzupełnienia paliwa.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 20 grudnia 2012 roku w S. zawarta została pomiędzy stronę powodową (...) S.A. w L. umowa najmu samochodu marki F. (...), numer rejestracyjny (...). Pozwany korzystał z samochodu przez cały tydzień za wyjątkiem weekendu i świąt. Samochód parkował pod domem. W dniu 27 grudnia 2012 roku w podczas jazdy drogą szybkiego ruchu w okolicach G. pozwany zauważył, że dwukrotnie zapaliła się kontrolka oleju. Pozwany postanowił zatrzymać się , ale z uwagi na duże natężenie ruchu na drodze zdecydował się , że zjedzie na najbliższy parking . Przed zapaleniem się kontrolki oleju pozwany zauważył dziwną pracę silnika (głośniejszą). Po zapaleniu się kontrolki i zauważeniu głośniejszej pracy silnika pozwany przejechał jeszcze kilka kilometrów zanim zatrzymał się. Następnie o całej sytuacji pozwany zawiadomił pracowników strony powodowej.
(dowód: - umowa najmu , karta 10
- protokół zdawczo-odbiorczy, karta 11, 13,
- oświadczenia o uszkodzeniach i zagubienie elementów wyposażenia, karta 17,
- przesłuchanie pozwanego, k. 300-301)
Po około godzinie do miejsca, w którym zatrzymał się pozwany dojechali pracownicy strony powodowej. Przyjechali oni dwoma samochodami . Jednym z nich był P. (...) o numerze rejestracyjnym (...), który został udostępniony pozwanemu w zamian za F. (...). Drugim samochodem odholowali F. do serwisu (...). Przed odholowaniem samochodu sprawdzili czy nie posiada on nowych uszkodzeń karoserii i wnętrzu oraz na pace. Odnotowali również ilość paliwa, nazwy opon, czy auto jest czyste czy brudne. Mieli bezwzględny zakaz uruchamiania silnika w F. D. i odholowali go bez uruchamiania silnika.
(dowód: - zeznania świadka E. C. , karta 131,
- protokół zdawczo-odbiorczy, karta 11,13)
Dnia 7 stycznia 2013 roku pozwany wywoził przeterminowane towary na wysypisko śmieci. Poruszał się po terenie nieutwardzonym, pełnym nierówności i wjechał w hałdę zmrożonego śniegu . Doszło wówczas do uszkodzenia przedniego zderzaka , tylnich , prawych drzwi, płyty osłonnej na pace auta . Następnie, podczas jazdy zaświeciła się czerwona kontrolka od temperatury silnika. Pozwany kontynuował jazdę, aż temperatura ponownie się podniosła i zapaliła się kontrolka silnika. Po przejechaniu około pięciuset metrów pozwany zatrzymał pojazd przy zjeździe z autostrady (węzeł w miejscowości R.). Okazało się , że uszkodzeniu uległa również chłodnica i przecięty został wąż . O zaistniałej sytuacji pozwany poinformował stronę powodową . Strona powodowa przysłała swoich pracowników z lawetą , na którą zabrany został w uszkodzony samochód P. (...).
(dowód: - umowa najmu samochodu z 27 grudnia 2012 roku, karta 32,
- protokół zdawczo- odbiorczy z 27 grudnia 2012 roku, karta 34,
- oświadczenie o uszkodzeniach i zagubieniu elementów wyposażenia, karta 36,,37,
- dokumentacja fotograficzna, karta 38 – 45)
Układ smarowania oraz sygnalizacji poprawności jego działania w samochodzie marki F. (...) był sprawny podczas zdarzenia w grudniu 2012 roku. Remont samochodu marki F. (...) , numer rejestracyjny (...) po zdarzeniu z grudnia 2012 roku na drodze S 3 wynosi brutto 18. 225,59 zł. Wartość rynkowa samochodu marki F. (...) na grudzień 2012 roku w stanie przed zdarzeniem wynosiła brutto 48.300 zł.
Przyczyną uszkodzenia silnika w samochodzie P. (...) należącym do strony powodowej było jego przegrzanie. Koszty remontu tego samochodu po zdarzeniu ze stycznia 2013 roku wynosił brutto 25.048 zł 13 gr. Wartość rynkowa tego samochodu w stanie przed zdarzeniem z stycznia 2013 roku wynosiła brutto 60.200 zł. Do uszkodzeń w obu pojazdach doszło z winy pozwanego , który nie wykonał obsługi codziennej, do której zobowiązany był regulaminem najmu samochodów oraz nie reagował na wskazanie lampek sygnalizacyjnych znajdujących się na tablicy wskaźników.
(dowód: - opinia biegłego sądowego K. G., karta 255 - 285 k,
- ocena techniczna z 30 stycznia 2013 roku, karta 46 - 55,
- ocena techniczna z 22 stycznia 2013 roku, karta 25 - 27,
- zeznanie świadka M. M., karta 158 - 159,
- zeznania świadka L. M. , karta 222 – 223,)
Po zdarzeniu z 7 stycznia 2013 roku samochód marki P. (...) należący do strony powodowej odholowany został do serwisu (...), gdzie został poddany naprawie. Koszt usługi wyniósł 4.520,28 zł brutto. Koszty zakupu silnika wyniosły 8610 zł. Na zakupiony silnik strona powodowa otrzymała gwarancję od 18 marca 2013 roku do 18 kwietnia 2013 roku
(dowód: - faktura z dnia 27 marca 2013 roku, karta 61 ,
-potwierdzenie przelewu z 5 kwietnia 2013 roku, karta 62,
- faktura VAT z 21 marca 2010 roku,
- zeznania świadka P. K. , karta 234)
Naprawa samochodu w salonie (...) przy użyciu części dostarczonych przez klienta nie zawsze może powodować utratę gwarancji. Jeśli gwarant wyrazi zgodę na taką naprawę, to nie powinno to skutkować utratą gwarancji. Takie sytuacje są przedmiotem indywidualnych uzgodnień.
(dowód: - zeznania świadka M. W. , karta 247)
Zgodnie z punktem 7 regulaminu (...) S.A. w zakresie najmu samochodów , obowiązującym od 1 stycznia 2012 roku, stanowiącym załącznik do umów najmu zawartych przez strony, najemca przejmuje pełną odpowiedzialność za wynajęty samochód do czasu odebrania go przez wynajmującego na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego podpisanego przez wynajmującego i ponosi wszelkie ryzyka, w tym przypadkowej utraty, uszkodzenia lub zniszczenia samochodu.
Zgodnie z punktem 29 podpunktu „b” regulaminu , najemca lub osoba kierująca samochodem zobowiązane są do wykonywania na własny koszt obsługi codziennej samochodu, a w szczególności do sprawdzania i uzupełniania oleju silnikowego, płynu chłodzącego, płynu hamulcowego, płynu do spryskiwaczy, sprawdzanie stanu ogumienia, prawidłowego ciśnienia w oponach, działania świateł.
Zgodnie z pkt 74 podpunkt „a” regulaminu najemca ponosi odpowiedzialność do pełnej wysokości szkody w następujących wypadkach: szkody będącej wynikiem umyślnego działania, zaniechania lub rażącego niedbalstwa.
Zgodnie z pkt 75 podpunkt „c” regulaminu, z zastrzeżeniem pkt 74, w przypadku kradzieży lub uszkodzenie samochodu najemca zapłaci karę umowną w wysokości: - w klasie N, N+ - 1.500 zł. W pkt 76 podpunkt „j” i „s” regulaminu pozostałe kary umowne to m.in.: 40 zł za zwrot nieumytego samochodu, 2.500 zł za utratę gwarancji na samochód z winy najemcy lub osoby kierującej samochodem.
(dowód: - regulamin (...) SA w zakresie najmu samochodów, karta 10)
Strona powodowa w dniu 23.01.2013 r. sprzedała samochód marki F. (...) , nr rej. (...), za cenę 33.000 zł brutto tj. za 26.829,27 zł netto.
( dowód: - faktura VAt z 23.01.2013 r. , k.24)
Koszt oklejenia samochodu M. B., nr rej. (...), wyniósł 344,40 zł .
( dowód: - faktura z dnia 12.04.2013 r. , k.64)
Sąd zważył co następuje:
Powództwo strony powodowej (...) S.A. z siedzibą w L. w przeważającej części zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 471 k.c., dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Ponadto zgodnie z pkt 74 regulaminu (...) S.A. w zakresie najmu samochodów, najemca ponosi odpowiedzialność w pełnej wysokości za szkody będące wynikiem umyślnego działania, zaniechania lub rażącego niedbalstwa.
W tej sprawie z dokumentów dołączonych do pozwu w postaci protokołów zdawczo-odbiorczych oraz oświadczeń o uszkodzeniach i zagubienia elementów wyposażenia, jak i z opinii biegłego sądowego K. G. , a także prywatnych ekspertyz wykonanych na zlecenie strony powodowej przez M. M. i L. M. jednoznacznie wynika, że do uszkodzeń samochodów strony powodowej marki F. (...) ni i P. (...) doszło wskutek rażącego niedbalstwa pozwanego.
W przypadku F. (...) pozwany nie kontrolował stanu oleju w silniku - wbrew umownemu obowiązkowi – doprowadzając do zatarcia silnika w samochodzie. Nie reagował również na głośną pracę silnika ani zapalenie się kontrolek oleju w silniku. W przypadku P. (...) doprowadził do uszkodzenia chłodnicy, wycieku płynu chłodniczego i przegrzania silnika. Pozwany poruszał się tym samochodem po nieutwardzonym terenie pełnym dziur i hałd. Doszło do widocznego uszkodzenia zderzaka i chłodnicy. Pozwana nienależycie sprawdził stan techniczny samochodu, po tym jak poruszał się po wysypisku śmieci gdzie doszło do uszkodzenia zderzaka i kontynuował jazdę doprowadzając do przegrzania silnika. W tym wypadku również nie zareagował odpowiednio szybko na palące się kontrolki ostrzegającego o tym, że samochodem dzieje się coś złego.
Zgodnie z łączącymi strony umowami najmu obydwu samochodów pozwanego obciążało ryzyko związany z uszkodzeniami samochodów. Był on również obowiązany do dbałości o wynajmowane samochody. Z obowiązku tego pozwany się nie wywiązał doprowadzając do kosztownego uszkodzenia obu samochodów. Tym samym pozwanego obciąża obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej stronie powodowej.
W przypadku F. (...) szkoda strony powodowej odpowiada różnicy pomiędzy wartością rynkową samochodu w stanie sprzed uszkodzenia przez pozwanego, to jest kwotą 48 300 zł netto, a ceną netto uzyskaną ze sprzedaży samochodu przez stronę powodową , to jest kwotą 26 829, 27 zł. Żądanie strony powodowej w tym zakresie mieści się różnicy pomiędzy tymi kwotami i Sąd uwzględnił je w pełnej wysokości.
Jeżeli chodzi o szkodę strony powodowej w zakresie kosztów naprawy samochodu P. (...), to Sąd skorygował w tym zakresie szkodę o kwotę 344,40 zł , to jest o koszty oklejenia pojazdu. Dołączona do pozwu faktura dotyczące tej kwoty wystawiona została w kwietniu 2013 roku, już po uszkodzeniu samochodu przez pozwanego i po naprawie samochodu przez serwis (...). Z niczego nie wynika , aby pozwany odpowiadał za konieczność okrojenia samochody znakami firmowymi strony powodowej, a co za tym idzie koszty tej czynności nie mogą go obciążać . Ostatecznie Sąd uwzględnił w tym zakresie roszczenie odszkodowawcze strony powodowej w kwocie 14.939,79 zł
Jeżeli chodzi o roszczenie strony powodowej dotyczące zapłaty kar umownych, to Sąd uwzględnił żądanie strony powodowej jedynie w zakresie kary umownej z tytułu uszkodzenia samochodu (pkt 75 podpunkt „c” regulaminu ) oraz z tytułu zwrotu nieumytego samochodu (pkt 76 podpunkt „j” regulaminu. Sąd nie uwzględnił żądania strony powodowej w zakresie kary umownej z tytułu utraty gwarancji na samochód z tego względu, że nie zostały przedstawione dowody wskazujące na to, że strona powodowa taką gwarancję utraciła na samochód P. (...), a nawet że ją wcześniej miała. Ponadto z zeznań świadka M. W. wynika, że nie zawsze naprawa samochodu przy użyciu używanych części dostarczonych przez klienta łączy się z utratą gwarancji. W tej sprawie nie zostało dowiedzione, że było inaczej i że doszło do utraty gwarancji .
Dokonując ustaleń faktycznych w tej sprawie Sąd oparł się przede wszystkim na wiarygodnych i niekwestionowanych przez strony dokumentach dołączonych przez stronę powodową do pozwu , w szczególności w postaci umów najmu, protokołów zdawczo-odbiorczych oraz oświadczeń pozwanego o zakresach uszkodzeń najmowanych przez niego samochód . Za wiarygodną, rzetelną i w pełni przydatną w tej sprawie Sąd uznał również opinię biegłego K. G. . Za przydatne pomocniczo Sąd uznał również ekspertyzy techniczne dołączone przez stronę powodową do pozwu. Ze wszystkich dowodów w sposób jednoznaczny wynika w jaki sposób doszło do uszkodzenia samochodów strony powodowej będących przedmiotem najmu pozwanego, jaki był zakres tych uszkodzeń, jaka była szkoda doznana z tego tytułu przez stronę powodową, i że odpowiedzialność za tę szkodę ponosi pozwany.
Za przydatne aczkolwiek w mniejszym stopniu Sąd uznał również zeznania przesłuchanych w sprawie świadków , którzy potwierdzili okoliczności związane z najmem samochodu przez pozwanego, ze zgłoszeniami szkody oraz przyczynami i skutkami awarii wynajmowanych przez stronę powodową samochodów. Jeżeli chodzi o zeznania świadka M. W. , to dotyczyły one kwestii utraty gwarancji przez stronę powodową i miały znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności i zasadności obciążenia pozwanego karą umowną z tytułu utraty gwarancji.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 471 k.c. w związku z artykułem 6 k.c. oraz art. 361 § 2 k.c., Sąd orzekł jak w punktach I i II wyroku. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 487 § 1 k.c. przyjmując za początek terminów wymagalności kwot dochodzonych z poszczególnych tytułów terminy określone przez stronę z powodową w skierowanych do pozwanego wezwaniach do zapłaty.
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. z uwagi na to, że strona powodowa uległa przeciwnikowi co do nieznacznej części swych żądań. Orzeczenie zawarte w pkt IV wyroku znajduje oparcie w treści art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 1 września 2005 roku, nr 167, pozycja 1398 ze zmianami ) w związku z art. 100 k.p.c.