Sygn. akt II Ca 1217/14
Dnia 30 grudnia 2014 roku
Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący: |
SSO Tomasz Szaj (spr.) |
Sędziowie: |
SO Agnieszka Bednarek – Moraś SO Mariola Wojtkiewicz |
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dniu 30 grudnia 2014 roku w S.
sprawy z wniosku (...) Spółki akcyjnej w W.
z udziałem (...) Spółki akcyjnej w S. oraz (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.
o zezwolenie na złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego
na skutek apelacji uczestnika (...) Spółki akcyjnej w S.
od postanowienia Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie
z dnia 22 sierpnia 2014 roku, sygn. akt II Ns 1495/14
1. zmienia zaskarżone postanowienie w punkcie I w ten sposób, że wniosek oddala;
2. oddala apelację w pozostałym zakresie;
3. zasądza od wnioskodawcy (...) Spółki akcyjnej w W. na rzecz uczestnika (...) Spółki akcyjnej w S. kwotę 207,- zł (dwieście siedem złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.
SSO Mariola Wojtkiewicz SSO Tomasz Szaj SSO Agnieszka Bednarek - Moraś
Sygn. akt II Ca 1217/14
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2014 roku, sygn. akt II Ns 1495/14, Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie zezwolił wnioskodawczyni na złożenie do depozytu sądowego kwoty 2 262,95 zł stanowiącej czynsz najmu z umowy nr (...) z 1 sierpnia 2009 roku i dalszych świadczeń z tej umowy, które to kwoty mogą być wydane temu, kto wykaże swoje uprawnienie do należności wynikających z tej umowy.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy przytoczył regulację art. 467 k.c. oraz wskazał, że stosownie do art. 693 1 k.p.c. w postępowaniu o złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego sąd nie bada prawdziwości twierdzeń zawartych we wniosku. Przytoczył zaś, że wnioskodawca zawarł w dniu 29 sierpnia 2011 roku aneks do umowy najmu z dnia 1 sierpnia 2009 roku, na mocy którego wynajmującym została spółka (...), co wynikało z faktu, że nabyła ona prawo użytkowania wieczystego nieruchomości przy ul. (...). Wnioskodawca wskazał, że od września 2011 roku zaczął otrzymywać pisma od H.`ego M. (członka zarządu zbywcy nieruchomości), że umowa przenosząca prawo wieczystego użytkowania jest nieważna. Jednocześnie w księdze wieczystej nieruchomości jako właściciel wpisany jest Pierwszy (...) Fundusz (...), lecz w dziale III ujawniono zakaz zbywania i obciążania oraz ostrzeżenie o toczącym się postępowaniu w sprawie uznania umowy zbycia za bezskuteczną.
W konsekwencji w świetle przytoczonych we wniosku okoliczności Sąd Rejonowy uznał wniosek za uzasadniony, rozstrzygając o kosztach na zasadzie art. 520 § 1 k.p.c.
Apelację od powyższego postanowienia złożył uczestnik (...) Spółka akcyjna w S., zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego:
a) art. 467 pkt 3 k.c. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że w sprawie zachodzą przesłanki do złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu,
2. naruszenie prawa procesowego:
a) art. 693 1 k.p.c. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na faktycznym nie dokonaniu oceny czy według przytoczonych okoliczności złożenie do depozytu jest prawnie uzasadnione,
b) art. 520 § 3 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie, mimo że interesy uczestników są sprzeczne,
c) art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu postanowienia dokładnej podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.
Uczestnik wniósł o zmianę postanowienia przez oddalenie wniosku i zasądzenie kosztów postępowania.
Uzasadniając apelację uczestnik wskazał, że nie zachodzą żadne wątpliwości co do osoby uprawnionej do pobierania czynszu najmu. Za podstawę wątpliwości nie można uznać gołosłownych twierdzeń H.`ego M. (podającego się za nieskutecznie odwołanego członka zarządu (...) Sp. z o.o.) jakoby umowa przenosząca prawo wieczystego użytkowania gruntu i własności budynków jest nieważna. Nieważność umowy nie została stwierdzona prawomocnym orzeczeniem i nie toczy się żaden spór pomiędzy uczestnikami w tym przedmiocie. H. M. nie jest ujawniony w KRS.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że bezpodstawny jest wniosek uczestnika U. S. o odrzucenie apelacji, albowiem pełnomocnictwo zostało udzielone przez osobę uprawnioną do reprezentacji uczestnika z świetle zapisów ujawnionych w Krajowym Rejestrze Sądowym. Przedłożone do odpowiedzi na apelację dokumenty w postaci odpisów orzeczeń sądowych dotyczą nieważności uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy z dnia 7 września 2011 roku, w tym m.in. odwołania członka Rady Nadzorczej J. L. i powołania na członka Rady Nadzorczej M. Ł. oraz wyboru Przewodniczącego Zgromadzenia w osobie T. D.. Żadne orzeczenie nie dotyczy nieważności powołania tejże na stanowisko Prezesa Zarządu, jak i też udzielenia prokury M. M..
Apelacja okazała się uzasadniona.
Przede wszystkim wskazać należy, że stosownie do art. 693 k.p.c. we wniosku o złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego należy:
1) określić zobowiązanie, przy wykonaniu którego składa się przedmiot,
2) przytoczyć okoliczności uzasadniające złożenie,
3) dokładnie oznaczyć przedmiot, który ma być złożony,
4) wskazać osobę, której przedmiot ma być wydany, oraz warunki, pod którymi wydanie ma nastąpić.
Obowiązkiem Sądu jest, stosownie do art. 693 1 k.p.c., ocenienie czy według przytoczonych okoliczności złożenie do depozytu sądowego jest prawnie uzasadnione.
Trafnie, jak wskazuje apelujący, w niniejszej sprawie wnioskodawca nie przedstawił okoliczności uzasadniających złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego. Świadczenie będące przedmiotem wniosku stanowi czynsz najmu wynikający z umowy z dnia 1 sierpnia 2009 roku zawartej z (...) Spółką z o.o. w S. oraz aneksu nr (...) do tej umowy z dnia 29 sierpnia 2011 roku, którym dokonano zmiany wynajmującego. W treści wniosku wnioskodawca odnosząc się do tej umowy wskazał jedynie, że Pan H. M. poinformował go, że nadal obowiązującą umową jest umowa najmu zawarta pomiędzy wnioskodawcą a spółką (...), a ponadto toczy się postępowanie w sprawie upadłości spółki (...) i można założyć, że upadłość spółki zostanie ogłoszona, wówczas umowa przeniesienia użytkowania wieczystego zostanie ubezskuteczniona, a wnioskodawca zostanie zobowiązany do zapłaty czynszu na rzecz spółki począwszy od września 2011 roku. Wskazać należy, że stosownie do art. 127 ustawy z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2012 roku, poz. 1112 ze zm.) bezskuteczne w stosunku do masy są czynności upadłego dokonane w ciągu roku przez złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości. We wniosku wnioskodawca nie wskazał kiedy wniosek o upadłość U. S. został złożony (jedynie z załączników do wniosku wynika informacja, że miało to miejsce w końcu 2011 roku), jak również nie przywołał żadnych okoliczności z art. 127 prawa upadłościowego i naprawczego uzasadniających bezskuteczność czynności, nie wskazał także jaka to czynność ma być bezskuteczna. Chybiona pozostaje też teza o nieważności czynności zbycia nieruchomości, albowiem w księdze wieczystej tejże nieruchomości znajduje się jedynie wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu o uznanie umowy zbycia za bezskuteczną, nie zaś za nieważną. Podkreślić należy, że wnioskodawca obowiązany jest do płatności czynszu najmu. Twierdzenia zawarte we wniosku jak i dalszych pismach procesowych w żadnej mierze nie podważają powyższej umowy, jak i nie wskazują na żadne wątpliwości co do stron umowy najmu, w szczególności bowiem we wniosku nie wskazano żadnych argumentów podważających aneks z dnia 29 sierpnia 2011 roku do umowy najmu. Wobec powyższego nie sposób jest uznać, że twierdzenia wniosku uzasadniają wątpliwość co do osoby wierzyciela.
Niezależnie od powyższego drugą z przesłanek oddalenia wniosku jest wadliwe sformułowanie warunku, pod którym miałoby nastąpić wydanie z depozytu sądowego. Wnioskodawca wskazał, że wydanie ma nastąpić temu, kto wylegitymuje się przed sądem stosownym orzeczeniem sądu, decyzją administracyjną, albo w inny sposób wykaże swoje uprawnienia do należności złożonej do depozytu. Tak też zostało to sformułowane w postanowieniu z dnia 22 sierpnia 2014 roku. Zważywszy, że nie toczy się żadne postępowanie sądowe w tym przedmiocie, przy tak sformułowanym warunku, uczestnik (...) Spółka akcyjna w S. może w każdym momencie złożyć wniosek o wydanie z depozytu wykazując swe uprawnienia do tejże należności tymi samymi dokumentami, które zostały złożone do wniosku, tj. odpisem z księgi wieczystej nieruchomości (w której figuruje jako właściciel), umową najmu oraz aneksem do niej. W konsekwencji wniosek należy uznać za bezprzedmiotowy.
Podkreślić należy, że w postępowaniu o złożenie do depozytu sądowego wnioskodawcę obciąża wskazanie okoliczności uzasadniających wniosek. Winien on zatem sformułować te okoliczności. Nieskuteczne jest natomiast powoływanie się na pisma innych osób, jak np. pismo z 21 sierpnia 2014 roku przywołujące pismo Pana H. M..
Trafnie apelujący zarzuca przy tgym, że nie toczy się żaden spór co do umowy najmu, jak i nieważność tej umowy nie została stwierdzona orzeczeniem Sądu.
Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że wnioskodawca nie wskazał okoliczności uzasadniających spór co do osoby wierzyciela w rozumieniu art. 467 pkt 3 k.c., co mogłoby uzasadniać złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego. Z tych względów na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. należało zmienić zaskarżone postanowienie i wniosek oddalić.
Bezzasadny natomiast okazał się wniosek apelacji o zasądzenie kosztów postępowania przed sądem pierwszej instancji na rzecz uczestnika, albowiem uczestnik takowych kosztów nie poniósł i nie brał udziału w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Pierwszą czynnością uczestnika było złożenie apelacji. Z tych względów w pozostałym zakresie apelację oddalono na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego uzasadnia art. 520 § 3 k.p.c. W niniejszej sprawie co do istoty sprawy apelacja została uwzględniona w całości, zaś wniosek został oddalony. W sprawie o złożenie do depozytu sądowego co do zasady interesy uczestników są sprzeczne, gdyż istotą sprawy jest spór co do uprawnień do przedmiotu sporu. Powyższe uzasadnia zasądzenie na rzecz uczestnika wnoszącego apelację kosztów tego postępowania. Na koszty te składa się opłata od apelacji w kwocie 100,- zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika – 90, -zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17,- zł. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika Sąd ustalił na podstawie § 11 ust. 1 pkt 3 (inne sprawy rozpoznawane w postępowaniu nieprocesowym) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie w zw. z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Sąd przyjął wynagrodzenie w wysokości 75% stawki, albowiem przed sądem pierwszej instancji uczestnik nie był reprezentowany przez pełnomocnika.
Brak było podstaw do zasądzenia kosztów na rzecz uczestnika (...) Spółki z o.o. w S., albowiem apelacja została uwzględniona, zaś uczestnik wnosił o jej oddalenie.
SSO Mariola Wojtkiewicz SSO Tomasz Szaj SSO Agnieszka Bednarek - Moraś