Sygn. akt: XU-742/13
Dnia 18 grudnia 2013r.
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia X Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu
w składzie:
Przewodniczący: SSR Barbara Bonczar
Protokolant: Grażyna Mazurkiewicz
po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym w dniu 18 grudnia 2013r. we Wrocławiu
sprawy z odwołania J. W.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.
z dnia 03 września 2013r. znak: (...)
w sprawie J. W.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.
o zasiłek macierzyński
zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. i przyznaje wnioskodawczyni J. W. prawo do zasiłku macierzyńskiego odpowiadający dodatkowemu urlopowi macierzyńskiemu od dnia 02 sierpnia 2013r. do 12 września 2013r. i prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający urlopowi rodzicielskiemu od dnia 13 września 2013r. do 13 marca 2014r.
Sygn. akt X U 742/13
Wnioskodawczyni J. w. odwołała się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 03 września 2013 r., odmawiającej jej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony w Kodeksie pracy, jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego od dnia 02 sierpnia 2013r. do dnia 12 września 2013r. i prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony w Kodeksie pracy jako okres urlopu rodzicielskiego od dnia 13 września 2013r. do dnia 13 marca 2014r.
W ocenie wnioskodawczyni organ rentowy bezzasadnie odmówił jej prawa do przedmiotowego świadczenia, gdyż nie została poinformowana o konieczności złożenia wniosku o to świadczenie, gdyż zakład pracy, w którym pracowała przed urodzeniem dziecka uległ likwidacji, a o przedłużeniu urlopu macierzyńskiego dowiedziała się z przekazów medialnych.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. wniósł o oddalenie odwołania. Zarzucił, iż wnioskodawczyni zobowiązana była do złożenia wniosku o przedmiotowe świadczenie nie później niż do dnia zakończenia zasiłku macierzyńskiego za wydłużony, pełny, dodatkowy okres. Ponieważ wniosek został złożony po tym terminie świadczenie nie przysługuje.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Wnioskodawczyni J. W. w okresie od dnia 14 czerwca 2012r. do 04 stycznia 2013r. była zatrudniona w Piekarni – Ciastkarni (...) i z tego tytułu podlegała ubezpieczeniom społecznym w tym ubezpieczeniu chorobowemu. Umowa o pracę została rozwiązana za wypowiedzeniem w związku z likwidacją pracodawcy.
Wnioskodawczyni w dniu (...) urodziła syna R. i od dnia (...) na wniosek wnioskodawczyni strona pozwana wypłaciła jej zasiłek macierzyński za okres po ustaniu zatrudnienia do upływu 140 dni tj. do dnia 01 sierpnia 2013r. W dniu 28 sierpnia 2013r. wnioskodawczyni złożyła u strony pozwanej wniosek o udzielenie jej dodatkowego zasiłku macierzyńskiego w wymiarze 6 tygodni od dnia 02 sierpnia 2013r. do 12 września 2013r. oraz zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający urlopowi rodzicielskiemu od dnia 13 września 2013r. do 13 marca 2014r.
We wniosku wnioskodawczyni podała, że nie złożyła go wcześniej, gdyż nie wiedziała o konieczności złożenia takiego wniosku po upływie 6 miesięcy. Ponadto składając wniosek o zasiłek macierzyński w podstawowym wymiarze była przekonana, że będzie jej przysługiwał przez cały rok. O konieczności złożenia wniosku po upływie 6 miesięcy nie została poinformowana przez stronę pozwana. Wnioskodawczyni po likwidacji pracodawcy nie miała możliwości uzyskania dokładnych informacji poza informacjami z mediów, które informowały jedynie o przedłużeniu świadczeń na dalszy okres. Strona pozwana przyjęła iż wniosek o dodatkowy urlop macierzyński został złożony po terminie przewidzianym przepisami kodeksu pracy i decyzją z dnia 03 września 2013r. odmówiła prawa do świadczenia.
Dowód: 1) akta zasiłkowe strony pozwanej
2) przesłuchanie wnioskodawczyni – k.10 akt
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie wnioskodawczyni zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2010r. nr 77 poz. 512) zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko.
Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu Pracy, jako okres urlopu macierzyńskiego, okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, okres dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego oraz okres urlopu rodzicielskiego.
Osoby korzystające w dniu 17 czerwca 2013r. z zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego maja prawo do uzupełniającej części zasiłku macierzyńskiego za okres tego urlopu w wymiarze różnicy między nowym a dotychczasowym wymiarem oraz do zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu rodzicielskiego.
Warunkiem nabycia prawa do świadczeń jest złożenie przez ubezpieczonego:
1) pisemnego wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego za uzupełniający okres w terminie nie później niż do dnia zakończenia okresu wypłaty zasiłku macierzyńskiego w dotychczasowym wymiarze.
2) pisemnego wniosku o wypłatę zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego nie później niż do dnia zakończenia zasiłku macierzyńskiego za wydłużony, pełny dodatkowy okres.
Z brzmienia cyt. wyżej przepisów wynika, że warunkiem przyznania prawa do powyższych świadczeń jest złożenie przez pracownicę pisemnego wniosku w terminie do dnia zakończenia okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego. Wniosek złożony po zakończeniu tego okresu nie stanowi podstawy do przedłużenia okresu wypłaty zasiłku macierzyńskiego. Na skutek ustania stosunku pracy z powodu likwidacji pracodawcy i niemożności uzyskania od strony pozwanej wyczerpującej informacji co do terminu złożenia ponownego wniosku o świadczenie , z wnioskiem takim wystąpiła dopiero w dniu 28 sierpnia 2013r., a więc po upływie w/w terminu. Wnioskodawczyni do dnia 01 sierpnia 2013r. przebywała na zasiłku macierzyńskim po ustaniu zatrudnienia.
Jak wykazało jednak przeprowadzone przed Sądem postępowanie dowodowe wnioskodawczyni od początku korzystania z urlopu macierzyńskiego planowała wystąpić i korzystać z urlopu dodatkowego oraz z urlopu rodzicielskiego.
Z tych względów Sąd przyjął, iż w dniu 28 sierpnia 2013r. wnioskodawczyni złożyła u strony pozwanej wniosek o przyznanie prawa do dodatkowego zasiłku macierzyńskiego i do urlopu rodzicielskiego, które to spóźnienie zostało spowodowane z przyczyn niezależnych od wnioskodawczyni. W tym zakresie Sąd dał wiarę wyjaśnieniom wnioskodawczyni.
Wnioskodawczyni nie była informowana przez pracodawcę ani przez pracowników strony pozwanej o przysługujących jej uprawnieniach i o konieczności złożenia wniosku przed rozpoczęciem korzystania z danego świadczenia.
W okresie korzystania przez wnioskodawczynię z zasiłku macierzyńskiego nastąpiła zmiana przepisów.
Zdaniem Sądu Zakład Ubezpieczeń Społecznych jako organ administracji publicznej ustalający prawo do świadczeń i wypłacający te świadczenia zobowiązany jest do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Wnioskodawczyni do dnia 01 sierpnia 2013r. była uprawniona do zasiłku macierzyńskiego jako okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dlatego też powinna zostać pouczona o przysługującym jej uprawnieniu do dodatkowego urlopu i konieczności złożenia wniosku w przewidzianym terminie. W judykaturze sądowej podkreśla się, organy rentowe powinny czuwać nad tym, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu obowiązane są udzielać niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie złożyła wniosku w przepisanym terminie, gdyż nie wiedziała o takiej konieczności. Ponadto dodatkowy urlop macierzyński i urlop rodzicielski są nowymi instytucjami prawnymi, a jak pokazała niniejsza sprawa, wiedza o nich nie jest w pełni powszechna, stąd obowiązkiem ZUS i pracodawcy, jako płatnika świadczeń jest informowanie ubezpieczonych o możliwości skorzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego.
Z tych względów Sąd uznał, że wnioskodawczyni niezwłocznie po uzyskaniu wiedzy o dodatkowym urlopie macierzyńskimi i urlopie rodzicielskim złożyła w dniu 28 sierpnia 2013r. u strony pozwanej wniosek o przyznanie powyższych świadczeń.
Dlatego też Sąd w oparciu o powyższe i na podstawie powołanych przepisów oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. - mając na uwadze, że zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie wnioskodawczyni prawa do dodatkowego zasiłku macierzyńskiego - zmienił zaskarżoną decyzję strony pozwanej w ten sposób, iż przyznał wnioskodawczyni J. W. prawo do zasiłku macierzyńskiego odpowiadający dodatkowemu urlopowi macierzyńskiemu od dnia 02 sierpnia 2013r.do 12 września 2013r. i prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający urlopowi rodzicielskiemu od dnia 13 września 2013r. do 13 marca 2014r.
Mając powyższe na względzie, Sąd orzekł jak w sentencji.