Sygn. akt II Ca 481/13
WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ |
Dnia |
21 stycznia 2014r. |
|||
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: |
||||
Przewodniczący |
SSO Maria Leszczyńska |
|||
Sędziowie |
SO Piotr Starosta SO Wojciech Borodziuk (spr.) |
|||
Protokolant |
sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz |
|||
po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2014r. w Bydgoszczy |
||||
na rozprawie |
||||
sprawy z powództwa D. C. , B. Z. , A. N. , K. N. , K. J. i R. Ś. |
||||
przeciwko Powiatowi T. |
||||
o zapłatę |
||||
na skutek apelacji pozwanego |
||||
od wyroku Sądu Rejonowego w Świeciu, VI Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w Tucholi |
||||
z dnia 10 kwietnia 2013r. sygn. akt. VI C 410/13 |
I/ oddala apelację;
II/ zasądza od pozwanego na rzecz:
a) powódki D. C. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt);
b) powoda B. Z. kwotę 300 zł (trzysta);
c) powoda A. N. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt);
d) powoda K. N. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt);
e) powódki K. J. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt);
f) powoda R. Ś. kwotę 90 zł (dziewięćdziesiąt), tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
II Ca 481 / 13
Sąd Rejonowy w Świeciu – VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Tucholi wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2013 roku po rozpoznaniu sprawy z powództwa D. C., B. Z., A. N., K. N., K. J. i R. Ś. przeciwko Powiatowi T. o zapłatę :
1. zasądził od pozwanego na rzecz powódki D. C. kwotę 526,36 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16.02.2013 roku do dnia zapłaty;
2. zasądził od pozwanego na rzecz powódki D. C. kwotę 227 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;
3. zasądził od pozwanego na rzecz powoda B. Z. kwotę 1.863,29 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16.02.2013 roku do dnia zapłaty;
4. zasądził od pozwanego na rzecz powoda B. Z. kwotę 711 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;
5. zasądził od pozwanego na rzecz powoda A. N. kwotę 1000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 09.02.2013 roku do dnia zapłaty;
6. oddalił powództwo A. N. w pozostałym zakresie;
7. zasądził od pozwanego na rzecz powoda A. Z. kwotę 253,38 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
8. zasądził od pozwanego na rzecz powoda K. N. kwotę 501,07 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 16.02.2013 roku do dnia zapłaty;
9. zasądził od pozwanego na rzecz powoda K. N. kwotę 227 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;
10. zasądził od pozwanego na rzecz powódki K. J. kwotę 501,07 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 16.02.2013 roku do dnia zapłaty;
11. zasądził od pozwanego na rzecz powódki K. J. kwotę 227 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;
12. zasądził od pozwanego na rzecz powoda R. Ś. kwotę 501,07 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 16.02.2013 roku do dnia zapłaty
13. zasądził od pozwanego na rzecz powoda R. Ś. kwotę 227 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
Powódka, D. C., wniosła o zasądzenie od pozwanego, Powiatu T.. kwoty 500 zł oraz kwoty 26,36 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 20 września 2012 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty; powód B. Z., wniósł o zasądzenie od tego pozwanego kwoty 1.500 zł oraz kwoty 363,29 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 7 kwietnia 2011 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty; powód A. N. wniósł o zasądzenie od tego pozwanego kwoty 1.500 zł oraz kwoty 3,21 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 9 lutego 2013 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty; powód K. N. wniósł o zasądzenie od tego pozwanego kwoty 500 zł oraz kwoty 1,07 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 9 lutego 2013 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty; powódka K. J. wniosła o zasądzenie od tego pozwanego kwoty 500 zł oraz kwoty 1,07 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 9 lutego 2013 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty; powód R. Ś. wniósł o zasądzenie od tego pozwanego kwoty 500 złotych oraz kwoty 1,07 złotych tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty roszczenia głównego za okres od dnia 9 lutego 2013 roku do dnia 15 lutego 2013 roku z dalszymi ustawowymi odsetkami od dnia 16 lutego 2013 roku do dnia zapłaty. Powodowie, wnosząc swoje roszczenia w jednym pozwie, wnieśli także o zasądzenie na rzecz każdego z nich zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu powodowie wskazali, że w okresie od 2004 do 2006 roku, każdy z nich uiścił w trybie administracyjnym opłatę za wydanie karty pojazdu, przy pierwszej rejestracji pojazdu używanego, w Polsce. Powodowie powołali się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2012 roku, który dopuścił drogę sądową dla dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych przed dniem ł stycznia 2010 roku opłat za wydanie kart pojazdu oraz na postanowienie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 10 grudnia 2007 roku w kwestii zgodności przepisów rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003 roku Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, z przepisami WE, która to oplata w praktyce jest nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu, jeśli jest on tam już zarejestrowany. Jednocześnie Sąd Najwyższy w powołanej uchwale z dnia 6 czerwca 2012 roku wypowiedział się w kwestii zasady pierwszeństwa stosowania prawa wspólnotowego, która zobowiązuje organ administracyjny i sąd krajowy do stosowania prawa wspólnotowego i do odstąpienia od stosowania sprzecznych z nim przepisów krajowych. Postanowienie Trybunału ma skutek ex tunc, i w świetle tego kupujący nie był w ogóle zobowiązany do uiszczenia tej opłaty. Z tego względu każdy z powodów domagał się zapłaty na podstawie art. 405 i następnych kodeksu cywilnego.
Pozwany w odpowiedzi na pozwy wniósł o oddalenie powództwa w zakresie roszczenia powoda A. N. oraz o odrzucenie powództwa w pozostałej części i zasądzenie kosztów procesu podnosząc w tym zakresie zarzut niedopuszczalności drogi sądowej. Zdaniem pozwanego kwestia dopuszczalności drogi sądowej była przedmiotem badania Sądu Najwyższego w uchwale z dnia 16 maja 2007 roku, lecz zmienił się obecnie stan prawny, albowiem od dnia 1 stycznia 2010 roku weszła w życie ustawa o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 roku. Zawiera ona definicję środków publicznych, do których należy opłata za kartę pojazdu, do których z kolei zastosowanie w postępowaniu mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy - Ordynacja podatkowa. Jest to tryb szczególny, administracyjny, który wyłącza drogę postępowania przed sądem powszechnym. Zdaniem pozwanego nie można także w tej sprawie domniemywać dopuszczalności drogi sądowej, z uwagi na regulację szczególną. W przypadku nieuwzględnienia powyższego zarzutu pozwany nadto wskazał, iż nie mógł nie stosować wskazanego przez powoda rozporządzenia, który obowiązywał wówczas w porządku prawnym. Brak było innego przepisu, który wskazywałby na obowiązek pobierania innej kwoty, niż wskazana, w okolicznościach sprawy. Nadto pobierana opłata, zdaniem pozwanego, nie była nienależna, skoro podstawa do jej pobierania nadal istniała. W zakresie roszczenia A. N. pozwany podniósł, że z dokumentów przedłożonych przez powoda wynika, że to nie ta osoba uiściła opłatę za kartę pojazdu F. (...) o numerze rejestracyjnym (...), lecz K. N., zatem roszczenie powoda A. N. winno być oddalone, skoro dochodzenia jej zwrotu może dochodzić podmiot świadczący opłatę.
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny.
D. C. w dniu 1 marca 2005 roku, B. Z. w dniu 19 sierpnia 2005 roku, K. N. w dniu 1 grudnia 2004 roku, A. N. w dniu 18 maja 2005 roku, K. J. w dniu 10 listopada 2004 roku i R. Ś. w dniu 8 listopada 2004 roku, dokonali pierwszej rejestracji w Polsce używanego pojazdu, sprowadzonych z innego kraju UE, marek P. (...), O. (...), F., F. (...), V. (...), R. (...), O. (...) i C. (...). Z tego tytułu za wydanie karty pojazdu każdy z nich uiścił opłatę administracyjną w kwocie 500 złotych. Pojazd marki F. (...) był rejestrowany przez K. N..
Powódka D. C. w dniu 18 września 2012 roku, B. Z. w dniu 15 marca 2011 roku, pozostali powodowie w dniu 4 lutego 2013 roku wezwali pozwanego do zapłaty kwoty nienależnie pobranej opłaty w kwocie po 500 złotych za każdy pojazd.
Powyższy stan faktyczny był niesporny pomiędzy stronami i wynikał z przedłożonych dokumentów.
W pierwszej kolejności Sąd Rejonowy uznał za niezasadny zarzut niedopuszczalności drogi sądowej. Powołana regulacja w ustawie o finansach publicznych z 2009 roku, w ocenie Sądu nie wyłącza drogi sądowej. Dopuszczalność drogi sądowej w sprawie należy domniemywać (art. 2 k.p.c.) i rozumieć stosunkowo szeroko, na co wskazuje orzecznictwo Sądu Najwyższego, z czego wynika konieczność istnienia konkretnego przepisu prawa, który wprost wyznacza dla sprawy drogę administracyjną, jako wyłączną. Brak jest natomiast takiego wskazania dla spraw związanych z opłatami za kartę pojazdu w powołanych przez pozwanego przepisach prawa.
Jednocześnie zdaniem Sądu nie jest dopuszczalne odrzucenie pozwu w sprawie mającej cechy sprawy cywilnej, a powód swoje roszczenie oparł na instytucji nienależnego świadczenia. Ponadto pozwany powołując się na drogę administracyjną na skutek wezwania powoda nie wszczął w tym zakresie żadnej procedury administracyjnej, a nawet na taką procedurę się wcześniej nie powoływał.
Uwzględniając powyższe Sąd Rejonowy odmówił odrzucenia pozwu w rozpoznawanej sprawie.
W ocenie Sądu roszczenie każdego z powodów było w całości zasadne. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 2 czerwca 2010 roku (sygn. akt III CZP 37/10, Lex nr 578583) rozważając kwestię zwrotu nienależnie pobranych opłat za kartę pojazdu stwierdził na wstępie, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia wymaga przede wszystkim odpowiedzi na pytanie, czy przepis §1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003 roku, na podstawie którego została od powoda pobrana opłata za kartę pojazdu zakupionego na terenie państwa należącego do Unii Europejskiej i sprowadzonego do Polski, był zgodny z prawem wspólnotowym. Wskazać bowiem należy, że zasada pierwszeństwa prawa wspólnotowego zobowiązuje nie tylko Sąd danego kraju, ale także organ administracyjny, do stosowania prawa wspólnotowego i odstąpienia od stosowania sprzecznych z nim przepisów prawa wewnętrznego, krajowego (tak m.in. WSA w Warszawie z dnia 4 listopada 2009 roku. sygn. akt III SA/Wa 832/09, Lex nr 550223), niezależnie od wyroku polskiego Trybunału Konstytucyjnego, który odroczył utratę mocy obowiązującej przepisów rozporządzenia, w drodze wyroku z dnia 17 stycznia 2006 roku, w sprawie o sygnaturze U 6/04.
W sprawie zgodności odpowiedniego przepisu rozporządzenia z 2003 roku z prawem wspólnotowym Europejski Trybunał Sprawiedliwości w Luksemburgu w dniu 10 grudnia 2007 roku w sprawie C-134/07 zajął stanowisko, że art. 90 akapit pierwszy WE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on opłacie takiej, jak przewidziana w §1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku, która to w praktyce była nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu przywiezionego z innego państwa członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on tam już zarejestrowany.
Traktat WE jest umową międzynarodową, ratyfikowaną przez RP, która była w odpowiednim trybie ogłoszona w Dzienniku Ustaw. Zgodnie zaś z przepisem art. 91 Konstytucji RP ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw RP stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana. Także z art. 10 TWE należy wywieść zasadę pierwszeństwa, która nakłada na Sąd krajowy obowiązek pominięcia normy prawa krajowego, jeśli stwierdzi, że jest ona sprzeczna z normą wspólnotową. Zasada ta została wprost sformułowana w dotychczasowym orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.
Postanowienie z dnia 10 grudnia 2007 roku ma skutek ex tunc, tj. wywołuje skutek od samego początku obowiązywania niezgodnego z prawem wspólnotowym przepisem. W świetle tego nakładanie opłaty za kartę pojazdu było od samego początku sprzeczne z prawem unijnym. Oznacza to. że kupujący pojazd i rejestrujący go po raz pierwszy w Polsce, nie był w ogóle zobowiązany do uiszczenia tej opłaty. Bez znaczenia zatem na roszczenie z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia pozostaje odroczenie obowiązywania w mocy przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku przez wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku.
Sąd Rejonowy jednocześnie zważył, że powyższe postanowienie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 grudnia 2007 roku odnosi się do pełnej wysokości opłaty pobieranej za kartę pojazdu w kwocie 500 zł, a nie jej części czy różnicy pomiędzy kwotami pobieranymi w tym przedmiocie poprzednio i obecnie. Po pierwsze. Trybunał uznał za sprzeczne z prawem wspólnotowym pobieranie opłaty w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego, przywiezionego z innego kraju członkowskiego UE w sytuacji, gdy opłata taka nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on już tam zarejestrowany. Po drugie, skoro dany przepis uznano za sprzeczny i z tego powodu nie mógł być on stosowany, to na dzień faktycznego uiszczenia przez osoby rejestrujące pojazdy w Polsce pełnej opłaty 500 zł, nie było skutecznego przepisu, który ustalałby wysokość jakiejkolwiek opłaty za tą czynność rejestracyjną. Zatem spełnione wówczas świadczenia było nienależne.
W konsekwencji Sąd Rejonowy zważył, że wykazane zostały przesłanki nienależytego świadczenia z art. 410 §2 k.c. w zakresie zgłoszonego roszczenia, dlatego zasądził od pozwanego dochodzone przez każdego z powodów w osobach D. C., B. Z., K. N., K. J. i R. Ś. kwoty ich roszczeń, uwzględniając w tym zakresie także kwotę odsetek, obliczoną za okres od daty wyznaczonej w wezwaniach do zapłaty do daty poprzedzającej wniesienie pozwu, jako kwotę skapitalizowanych odsetek (punkty 1, 3, 8, 10 i 12 wyroku).
O dalszych odsetkach Sąd orzekł zgodnie z żądaniem pozwu, w związku ze zwłoką dłużnika w spełnieniu świadczenia (art. 455 k.c.). W tym zakresie Sąd Rejonowy zwrócił uwagę, że okoliczności te, odnoszące się do liczby pojazdów, od których wskazani powodowie uiścili opłaty za karty pojazdu oraz daty wezwania do zapłaty tych kwot, nie były kwestionowane przez pozwanego, poza roszczeniem A. N. odnoszącego się do pojazdu marki F. (...) o numerze rejestracyjnym (...). Powód ten nie wykazał, aby on poniósł opłatę za wydanie karty tego pojazdu, albowiem z dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy wynika, że podmiotem rejestrującym był K. N. (k. 13 akt). Z tego względu w tym zakresie Sąd oddalił powództwo powoda A. N., co do kwoty 500 zł wraz z odsetkami od tej kwoty (punkt 6 wyroku), w pozostałym zakresie uwzględniając powództwo, jak w przypadku pozostałych powodów (punkt 5 wyroku).
O kosztach procesu, należnych na rzecz każdego z powodów Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 k.p.c. i przepisów rozporządzenia z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm - punkty 2, 4, 9, 11 i 13 wyroku), w stosunku do powoda A. N., także na podstawie art. 100 k.p.c. (punkt 7 wyroku).
Wyrok Sądu Rejonowego zaskarżył apelacją pozwany w części zasądzającej na rzecz powodów dochodzone roszczenia w punktach: 1, 3, 5, 8, 10 i 12, a także w części zasądzającej koszty procesu, tj. w punktach: 2, 4, 7, 9, 11 i 13 wyroku, zarzucając:
- naruszenie art. 199 §1 pkt 1 k.p.c. poprzez jego nie zastosowanie;
- naruszenie 410 §2 k.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie;
- naruszenie art. 2 §1 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie;
- naruszenie art. 2 §3 k.p.c. poprzez jego nie zastosowanie.
Wskazując na powyższe zarzuty pozwany wnosił o :
- uchylenie wyroku w całości i odrzucenie pozwu,
ewentualnie
- zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu za pierwszą instancję wg norm przepisanych,
- zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym.
Powodowie w odpowiedzi na apelację wnosili o jej oddalenie i zasądzenie kosztów procesu.
S ą d O k r ę g o w y z w a ż y ł, c o n a s t ę p u j e :
Apelacja nie jest zasadna. Sąd Rejonowy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne z rozważeniem całokształtu materiału dowodowego zaoferowanego w toku postępowania przez strony bez przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów, o jakiej mowa w art. 233 §1 k.p.c., które to ustalenia Sąd Okręgowy w całości podziela i przyjmuje za własne.
Przystępując do rozpoznania apelacji Sąd Okręgowy w pierwszej kolejności rozpoznał zarzut nieważności postępowania z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej (art. 379 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 199 §1 k.p.c. oraz art. 2 k.p.c.)
Pozwany podnosił, że z dniem 01.01.2010 roku weszła w życie ustawa z dnia 27.8.2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 roku, nr 157, poz.1240), która w art. 60 zawiera definicję środków publicznych stanowiących nie podatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno – prawnym, a punkcie 7 art. 60 mieści się opłata objęta żądaniem pozwu, gdyż stanowiła dochód pobierany przez samorządową jednostkę budżetową na podstawie odrębnych przepisów. Jednocześnie w art. 67 tej ustawy przewidziano, że do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa. Natomiast zgodnie z art. 115 ustawy z dnia 27.8.2009 roku – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych, do spraw dotyczących nie podatkowych należności budżetowych, o których mowa w art. 60 ustawy o finansach publicznych, wszczętych i nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
W ocenie Sądu Okręgowego powyższa regulacja nie wyłącza drogi sądowej, którą zgodnie z art. 2 k.p.c. należy domniemywać i jest ona rozumiana szeroko, a jej granicą jest wyraźny przepis prawa, który wprost przewiduje dla konkretnej kategorii spraw jedynie drogę administracyjną.
W tym miejscu przywołać należy pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24.6.2010 roku w sprawie IV CSK 554/09 (ubl. Lex nr 738131), że nie jest uzasadnione odrzucenie pozwu ze względu na niedopuszczalność drogi sądowej w sprawie nie mającej cech sprawy cywilnej, jeżeli powód przedstawił okoliczności i zdarzenia, które mogą stanowić cywilnoprawne źródło jego żądań.
Powodowie w pozwie jako podstawę faktyczną swojego żądania wskazywali pobranie przez pozwanego bez podstawy prawnej opłaty, wskutek czego pozwany stał się bezpodstawnie wzbogacony, czyli roszczenia o zwrot tej kwoty od pozwanego upatrywali w przepisach prawa cywilnego, art. 405 i nast. k.c. Natomiast przytoczone przez pozwanego przepisy ustawy o finansach publicznych z 27.8.2009 roku regulują kwestię pobierania opłat.
W powyższej sprawie Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 06 czerwca 2012 roku w sprawie o sygn. III CZP 24/12 na pytanie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy zadane w analogicznej sprawie zajął stanowisko, że wejście w życie z dniem 1 stycznia 2010 roku ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 roku, nr 157, poz. 1240), która w art. 60 pkt 7, jako środki publiczne stanowiące niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno – prawnym wymienia: „dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie innych ustaw”, a w art. 67 do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą przewiduje stosowanie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm. 5)) i odpowiednio przepisów działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm. 6)), nie spowodowało niedopuszczalności drogi sądowej w sprawach o zwrot nienależnie pobranych opłat za karty pojazdu na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. z 2003 roku, nr 137, poz. 1310).
Z powyższego względu zarzut niedopuszczalności drogi sądowej uznać należy za niezasadny.
W dalszej kolejności rozpoznaniu podlegał zarzut naruszenia w wyroku art. 410 §2 k.c.
W kwestii zgodności §1 ust.1 rozporządzenia z 2003 r. z prawem wspólnotowym wypowiedział się na pytanie prejudycjalne Sądu Rejonowego w Jaworznie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który postanowieniem z dnia 10 grudnia 2007 roku, sygn. akt C-134/07 (Dz. U. UE C 64, poz. 15), orzekł, że art. 90 akapit pierwszy WE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on opłacie, takiej jak ta przewidziana w §1 ust.1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, która to opłata w praktyce jest nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on tam już zarejestrowany.
Postanowienie to ma skutek ex tunc, tj. wywołuje skutek retroaktywny. W świetle tego postanowienia nakładanie opłaty za kartę pojazdu było sprzeczne z prawem unijnym i było z nim sprzeczne od samego początku. Oznacza to, że kupujący nie był w ogóle zobowiązany do uiszczenia tej opłaty. Bez wpływu zatem na rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia pozostaje odroczenie obowiązywania mocy przepisów rozporządzenia z 2003 r. o opłacie za wydanie karty pojazdu przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 2006 r., sygn. akt U 6/04.
Podkreślić należy, że postanowienie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej odnosi się do pełnej wysokości opłaty za kartę pojazdu w kwocie 500 zł, a nie jedynie do różnicy 425 zł pomiędzy kwotami określonymi w rozporządzeniach z 2003 i 2006 roku.
Trybunał Sprawiedliwości uznał bowiem za sprzeczną z prawem unijnym (wspólnotowym) opłatę nakładaną w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego w sytuacji, w której opłata taka nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on tam już zarejestrowany.
Zważyć jednocześnie należy, że sprzeczność przepisów rozporządzeń krajowych z prawem wspólnotowym, wywoływało skutek nieważności tych rozporządzeń ex tunc, dlatego odroczenie przez Trybunał Konstytucyjny utraty mocy obowiązującej przepisów prawa, nie ma znaczenia dla ich nieważności od samego początku.
Z tytułu naruszenia prawa unijnego wchodzi w grę odpowiedzialność odszkodowawcza. Powodowie jednak nie nawiązywali do tej podstawy odpowiedzialności, a zgłoszone roszczenia - żądanie zapłaty określonej kwoty - oparli na przepisach o bezpodstawnym wzbogaceniu, przytaczając stan faktyczny dla wykazania przesłanek bezpodstawnego wzbogacenia i te przesłanki wykazywali.
Powyższe pozostaje w zgodności ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 2 czerwca 2010 roku (sygn. akt III CZP 37/10, OSNC 2011/1/2, LEX nr 578583,Biul.SN 2010/6/9).
Podzielając powyższą ocenę wyrażoną przez Sąd Najwyższy, Sąd Okręgowy uznał, że powodowie wykazali zaistnienie przesłanek domagania się zwrotu nienależnie pobranej opłaty na podstawie art. 410 §2 k.c. k.c. wraz z odsetkami ustawowymi od daty opóźnienia (art. 481 k.c.) licząc od dnia popadnięcia pozwanego w opóźnienie (art. 455 k.c.)
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego jako niezasadną (art. 385 k.p.c.)
Jednocześnie zgodnie z art. 108 §1 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów zwrot kosztów procesu za drugą instancję w wysokości po 90 zł, a na rzecz powoda B. Z. kwotę 300 zł według 50% stawki minimalnej wynagrodzenia radcy prawnego zastępującego powoda w tym postępowaniu (§12 ust.1 pkt 1 i §6 pkt w zw. z §2 ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, Dz. U. z 2002 roku, nr 163, poz. 1349 ze zm.).